Przejdź do treści

Polska „sportowość” w kadrze

Polska „sportowość” w kadrze
Zdjęcie: Radom. Ludowy dzień sportu | Narodowe Archiwum Cyfrowe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Siatkarka
Katarzyna Skorupa o dyskryminacji kobiet w sporcie: Jesteśmy 'ładnym’ dodatkiem
Dziennikarka Anna Lalka wyznała, że padła ofiarą gwałtu. "Byłam przekonana, że zrobiłam coś złego"
Dziennikarka Anna Lalka wyznała, że padła ofiarą gwałtu. „Byłam przekonana, że zrobiłam coś złego”
Mężczyzna stoi przed lustrem
„Czy kiedykolwiek nazwałeś dziewczynę 'laską’? Albo zagwizdałeś na nią, gdy szła ulicą?”. Kampania „Nie bądź tym facetem” pokazuje, że seksistowskie żarty to nie podryw a przemoc!
Studentki i studenci
„Winny jest sprawca, nie spódnica, nie bluzka, nie alkohol, nie ofiara”. Magdalena Jutrzenka komentuje kontrowersyjne zalecenia Śląskiego Uniwersytetu Medycznego
Jamie Lee Curtis i jej transpłciowa córka Ruby o ich relacji o comin-oucie. "Imię to była najtrudniejsza rzecz. Imię, które nadałaś dziecku"
Jamie Lee Curtis i jej transpłciowa córka Ruby o ich relacji po coming-oucie. „Imię to była najtrudniejsza rzecz. Imię, które nadałaś dziecku”

Kultura fizyczna to pojęcie stare jak świat. Jego początki znajdziemy już w renesansowym traktacie De Arte Gymnastica, w którym Girolamo Mercuriale zastanawiał się nad korzystnym wpływem diety, ruchu i higieny na nasze życie. Nie chodzi tu o sport, którym to słowem określa się dziś wszelką aktywność ruchową, bo sport z definicji polega na rywalizacji, ale o ruch rekreacyjny, codzienną gimnastykę.

Gimnastykę połączoną z rozrywką, mającą zapewnić nam higienę fizyczną i psychiczną. Niestety, dzisiejsza percepcja „kultury fizycznej” została wypaczona w czasach PRL-u. Jak wszystko co dobre pojęcie to zostało przywłaszczone przez naszych radzieckich „przyjaciół” i wykorzystane w celach propagandowych. Dziś słysząc „kultura fizyczna”, mamy przed oczami dzieci w granatowych spodenkach i juniorkach zmuszane do zmagań z piłką lekarską, a nasza wiedza o rekreacji uprawianej przez naszych dziadków i rodziców pochodzi głównie ze starych rodzinnych albumów, w których czasem trafiają się zdjęcia z wakacji. Pora na weryfikację. Oto nasz krótki, subiektywny przewodnik po polskiej sportowości – zapisanej na taśmie filmowej, zamkniętej w wideoklipach, zarejestrowanej na kliszy.

Szalone lata międzywojenne

Zdjęcie: Aktorka Maria Andergast w kostiumie kąpielowym skacząca na skakance podczas wakacji nad jeziorem w nieznanym miejscu. | Narodowe Archiwum Cyfrowe

Świat otrząsnął się po wojnie, połączona po rozbiorach Polska wybucha entuzjazmem we wszystkich dziedzinach życia. Nowe możliwości i otwarte granice sprzyjają rywalizacji sportowej, co powoduje modę na aktywny odpoczynek.

Rodacy spędzają wolne chwile na łonie natury, żeglując, kopiąc piłkę, pływając kajakiem, a zimą jeżdżąc na sankach, nartach i łatwo dostępnych łyżwach.

 

Zapomniana melodia (1938) – Ach jak przyjemnie

Polski sport w okresie międzywojennym ma charakter wyłącznie amatorski, ale najlepsi trafiają na arenę. Szansę, żeby się tam znaleźć, ma każdy…

Piosenka z filmu „Sportowiec mimo woli”

Mieszkańcy Warszawy każdą wolną chwilę spędzają nad Wisłą. Czysta wtedy rzeka jest idealnym miejscem do uprawiania żeglarstwa, narciarstwa wodnego, a także orzeźwiającej kąpieli.

Zdjęcie: Kraków. Plaża nad Wisłą | Narodowe Archiwum Cyfrowe

Również zimą nikomu nie brakuje energii do zabaw na świeżym powietrzu.

Zdjęcie: Widok na Lipki – jedno z miejsc do uprawiania sportów zimowych. Widoczni amatorzy jazdy na sankach

Narodowe Archiwum Cyfrowe

II wojna światowa

Polska „sportowość” w kadrze

Zdjęcie: Rzut granatem. Ludowe święto sportu w Generalnym Gubernatorstwie | Narodowe Archiwum Cyfrowe

Dramaty wojenne, głód i strach o przyszłość przytłaczają polski naród. Ale instynkt przetrwania działa. Nawet w najtrudniejszych warunkach remedium na ten koszmar stanowi sport. Endorfiny pomagają przetrwać i wywołać uśmiech na twarzy nawet u bram wojennego piekła.

Zdjęcie: Fragment meczu pomiędzy reprezentacją wojsk lotniczych a reprezentacją wojsk lądowych
Narodowe Archiwum Cyfrowe

Potrzeba ruchu i rywalizacji sportowej nie opuszczała też więźniów w obozach koncentracyjnych. Organizowano nawet obozowe igrzyska.

Zdjęcie: Janusz Kusociński, mistrz olimpijski w biegu na 1000m,
który trenował również po osadzeniu w obozie | Narodowe Archiwum Cyfrowe

Mimo że niosło to ze sobą ogromne ryzyko, rywalizacja sportowa kontra Niemcy dawała szansę na pozorne zwycięstwo i podnosiła morale. Choć straty wynikające z zemsty były przerażające.

Film promujący wystawę „Herosi w pasiakach”

Okres powojenny i lata 50.

Polska „sportowość” w kadrze

Zdjęcie: kadr z Polskiej Kroniki Filmowej

Po zakończeniu wojny czas na odbudowę zrujnowanej ojczyzny. Nowe władze „motywują” naród do pracy ponad siły. Promowany jest zdrowy tryb życia odwołujący się do kondycji fizycznej. „W zdrowym ciele zdrowy duch”.

Polska Kronika Filmowa – Bierut otwiera Yacht Klub

Nagłaśniane sukcesy polskich sportowców mają motywować naród do uprawiania sportu.

Polska Kronika Filmowa – sukcesy sportowców (kompilacja)

Nawet sport amatorski odbywa się kolektywnie – wszystko musi być pod kontrolą.

Lata 60. i 70.

Polska „sportowość” w kadrze

Zdjęcie: Sporty wodne na Wiśle w Warszawie. fot. Siemaszko Zbyszko | Narodowe Archiwum Cyfrowe

Przemęczony powojenną odbudową naród potrzebuje wypoczynku. Troskliwe władze zadbały o organizację czasu wolnego w nowo powstałych Ośrodkach Funduszu Wczasów Pracowniczych. Górnicy mają swoje kluby żeglarskie. Na wodzie dostaną odpowiednią dawkę słońca i świeżego powietrza, która wystarczy na długie miesiące pod ziemią. Zimą jeszcze krótki urlop na nartach.

Woda ma ogromny potencjał. Sporty wodne, na co dzień niedostępne, relaksują, chłodna toń orzeźwia w czasie upałów. Piękne widoki wywołują romantyzm w duszy klasy robotniczej.

Piosenka: Białe Żagle, Czerwone Gitary

Pozostali spędzą urlop nad jeziorami i rzekami w ośrodkach FWP – dla każdego starczy sprzętu sportowego. Wieczorami naturalnie integracja podczas „potańcówki”. Oczywiście wczasy nie mogą odbyć się bez udziału KaO’wca, który dba o intelektualny i sprawnościowy rozwój wczasowiczów.

Wybrane fragmenty filmu Rejs o włączaniu sportu w ideę programu rozrywkowego

Bardziej zaradni sami organizują sobie czas wolny. Jeśli udało się poza kolejką nabyć „trzewiki narciarskie zjazdowe” produkcji Polsportu, urlop na nartach w Szczyrku na pewno będzie udany.

Zdjęcie: archiwum własne

Lata 80.

Polska „sportowość” w kadrze

Zdjęcie: Gra w tenisa stołowego na sali gimnastycznej, fot. Rutowska Grażyna | a href=”http://www.nac.gov.pl/”>Narodowe Archiwum Cyfrowe

Gdyby w latach 80. pojawił się Chuck Norris, wszyscy z pewnością wsiedliby na konie lub trenowali na strzelnicach. Tymczasem idolem młodzieży stał się Bruce Lee. To oczywiste, że po szkole każdy przywdziewał białe kimono i pędził trenować judo albo karate.

Piosenka: King Bruce Lee Karate Mistrz, Franek Kimono

Spektakularne sukcesy Andrzeja Grubby (ping-pong) i Wojciecha Fibaka (tenis) popularyzują tenisa ziemnego i stołowego. W ping-ponga gra się wszędzie, nawet w szkole na przerwach. Elity spotykają się na kortach.

Lata 90.

Polska „sportowość” w kadrze

Zdjęcie: archiwum własne

Wreszcie jesteśmy wolni. Nikt nam nie będzie narzucał tego, co ma nam sprawiać przyjemność. Oswobodzone umysły zachłystują się coraz łatwiej dostępnymi nowinkami zza muru berlińskiego. Sprowadzamy do kraju deski surfingowe, skutery wodne. Popularne wrotki zastępują rolki, a na osiedlowych chodnikach królują skateboardy.

Wśród mieszkańców miast króluje disco i mocno związany z tą muzyką aerobik. Moda ta wykracza poza dziedzinę sportu i kultury fizycznej, jej elementy przenikają do życia codziennego.

Piosenka: Hi Fi, Banda i Wanda

Powstają pierwsze kluby fitness (www.olimpus.pl – pierwszy klub w Warszawie). Wysportowana sylwetka staje się obowiązkowa.

Siostry Winiarskie, Aerobik

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Trening outdoorowy – na ostatnie ciepłe dni!

Jakub Małecki

„Moi bohaterowie są szczególni, bo jest im trudniej” – mówi pisarz Jakub Małecki

Audrey Diwan

Wielki triumf kobiet na Festiwalu Filmowym w Wenecji! Najważniejsze statuetki w kobiecych rękach

Pole dance – trening siłowy. Co to jest? Jaki strój wybrać?

Fat burning – sposób na spalenie tkanki tłuszczowej

Maszyny czy wolne ciężary? Oto jest pytanie! Co lepiej wybrać na siłowni?

Kolczyk w języku – rodzaje piercingu, gojenie, powikłania

Kardio vs. interwały, czyli zdrowe i zdrowsze

Zaskocz swoje mięśnie! Zdradzamy, jak to zrobić

Heroizm – definicja, psychologia. Co to jest?

Planujecie zakup rolek? Oto kilka ważnych informacji, które mogą wam się przydać

Czy 5 minut treningu dziennie wystarczy? Odpowiada Kasia Bigos

Ćwiczenia na pośladki. Dodaj obciążenie, poczujesz różnicę

Zestresowana? Spróbuj tych ćwiczeń. Pomogą ci się wyluzować

Joanna Jaworska

Joanna Jaworska: nie powinniśmy zmuszać się do aktywności fizycznej. To rodzaj autoagresji [WIDEO]

Kobieta rozwija matę do ćwiczeń

Poranny trening – dlaczego warto wstać?

Joanna Jaworska

Jak nie stracić motywacji chwilę po Nowym Roku? Podpowiada Joanna Jaworska [WIDEO]

Joanna Jaworska

Joanna Jaworska: czasem lepiej zjeść ciastko, na które mamy ochotę, i spuścić napięcie [WIDEO]

Sztuka ilustrowania

Sztuka ilustrowania. Top 10 wśród polskich ilustratorów dziecięcych książek

Dolly Parton: Wielkie piersi, wielkie usta, wielkie włosy. Ludzie mówili, że takie kobiety wyglądają tanio, a ja wiedziałam, że taka właśnie chcę być

Joanna Jaworska

„Nie bodźcuj się ideałami”. Trenerka Personalna Joanna Jaworska tłumaczy, dlaczego to zawsze zły pomysł [WIDEO]

Olivia Colman: Ci, którzy nie lubią mnie z powodu rozmiaru mojego tyłka, mogą się odp…lić. Jestem całkiem miłą osobą!

Wystawa "Tacy jak my" / Karolina Jonderko

„Jedna z bohaterek mojej wystawy napisała, że depresja dotyka osoby, które były silne zbyt długo” – mówi Karolina Jonderko

Joanna Jaworska

„Jesteś zwycięzcą”, „Bądź lepszą wersją siebie”? Trenerka Personalna Joanna Jaworska mówi, dlaczego teksty motywacyjne nie działają [WIDEO]

Najpopularniejsze

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na ujędrnienie i podniesienie piersi

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Kobieta mindfulness

Mindfulness dla początkujących. Kasia Bem zdradza 5 prostych zasad uważności

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

4 sposoby na pozbycie się oponki z brzucha. I nie chodzi wcale o robienie brzuszków

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Kobieta popijająca winko

„Alkoholiczka, która pije wino albo piwo, twierdzi, że nie ma problemu”. Kobiecy alkoholizm

Kobieta trzyma psa na rękach

Stres. Jak sobie z nim radzić? Oto 14 pomysłów, jak poradzić sobie ze stresem

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

Po pracy nie masz już na nic siły? Oto 6 sposobów na odzyskanie energii wieczorem

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

Gdy kobieta staje się przedmiotem, a gwałt wydaje się romantyczny

„365 dni”: gdy kobieta staje się przedmiotem, a gwałt wydaje się romantyczny

7 najgorszych typów butów dla twoich stóp. Jakie obuwie może być niebezpieczne?

barbara pasek

„Gdybym po kolejnym ataku przestała szukać odpowiedzi, to skończyłoby się to śmiercią” – Barbara Pasek o swoich zmaganiach z boreliozą