Przejdź do treści

Syndrom MCS. Alergia na nowoczesność

Syndrom MCS. Alergia na nowoczesność Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Aranda de Duero
Hiszpańskie miasto obwieszcza, że jest pierwszym, które pokonało pandemię COVID-19
Kobieta wyciera szklankę ścierką
Mama Chemik: bakterie, grzyby i wirusy kolonizują nasze gąbki w zastraszającym tempie, a my często nie jesteśmy tego nawet świadomi
pielęgniarka
Co zobaczysz, gdy wpiszesz słowo ‘pielęgniarka” w wyszukiwarkę grafiki Google? „Szału nie ma. Zaproszenie do burdelu” – kwituje Mateusz Sieradzan
szcześliwa dziewczyna w pandemii
Ludzie szczęśliwi chętniej stosują się do obostrzeń – wynika z analizy zachowań społecznych w pandemii
Dagmara Seliga
Dagmara Seliga: Syndrom oszusta częściej dotyka kobiety. Żyją w ciągłym lęku

Ból głowy wywołany zapachem farby, wysypka spowodowana kontaktem z detergentem, duszności pod wpływem ostrej woni dezodorantu, a do tego zmęczenie, zaburzenia koncentracji, zaniki pamięci. Na te i inne objawy uskarżają się osoby z syndromem MCS, czyli, mówiąc obrazowo, alergią na zdobycze cywilizacji.

 

Co to jest MCS (IEI)?

MCS (multiple chemical sensivity) to nadwrażliwość na rozmaite bodźce chemiczne, których źródłem są zazwyczaj substancje syntetyczne. Od pewnego czasu określenie to bywa zastępowane inną nazwą: idiopatyczna nietolerancja środowiskowa (idiopathic environmental intolerance), w skrócie IEI. Jest ona pojemniejsza znaczeniowo, bo może objąć również elektrowrażliwość, czyli nadwrażliwość na pole elektromagnetyczne.

Szkopuł w tym, że w realność tych dolegliwości nie wierzy wielu lekarzy, a status wymienionych syndromów pozostaje kontrowersyjny od wielu lat. Ani Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), ani Amerykańskie Towarzystwo Medyczne (AMA) nie uznają ich za jednostki chorobowe. W Wikipedii zostały one sklasyfikowane jako diagnozy pseudomedyczne, a jako czynnik ryzyka wskazany został efekt nocebo – czyli negatywne przekonania co do stanu swojego zdrowia prowadzące do fizycznych objawów chorobowych. W świetle badań sprawa nie jest jednak jednoznaczna. Problem trudno zbagatelizować również w kontekście licznych świadectw osób cierpiących na schorzenia idiopatyczne.

Krótka historia MCS

Co ciekawe, temat nagłaśniany jest od dosyć dawna, bo od lat 40. ubiegłego wieku. Jako pierwszy zwrócił na niego uwagę Theron G. Randolph, amerykański lekarz i alergolog. Twierdził on, że zawarte w tworzywach sztucznych związki chemiczne nawet w ilościach uznawanych za bezpieczne mogą być szkodliwe dla naszego zdrowia. Kontakt z nimi może powodować alergie, które objawiają się przewlekłym zmęczeniem, spadkiem nastroju, upośledzeniem funkcji poznawczych, podrażnieniem, niepokojem, zwiększonym napięciem nerwowym i zaburzeniami zachowania.

Teoria Randolpha zdobyła wielu zwolenników i zaczęła żyć własnym życiem. Zespołowi objawów kojarzonych z narażeniem na „cywilizacyjne toksyny” nadawano rozmaite miana: od toksemii alergicznej, przez chorobę ekologiczną, rozstrój układu odpornościowego, zespół alergii totalnej, alergię uniwersalną, po chorobę środowiskową. Z czasem do symptomów wymienionych przez Randolpha dodawano kolejne, o bardziej „fizjologicznym” charakterze, takie jak przewlekły katar, częste biegunki, zaparcia, bóle mięśni i stawów, wykwity skórne, ucisk w klatce piersiowej i wiele innych niespecyficznych dolegliwości.

Dlaczego lepiej używać szklanej butelki dla dzieci zamiast plastikowej? Wyjaśnia chemiczka Sylwia Panek

Kobiety bardziej (nad)wrażliwe

To przede wszystkim niespecyficzność objawów, czyli możliwość przypisania im rozmaitej etiologii, skazała koncepcje spod znaku MCS na „ironiczny dystans” ze strony świata nauki i medycyny. Jednak ten sceptycyzm zdaje się słabnąć, rośnie też liczba ekspertów zabierających głos na temat problemu. Dotychczas pojawiły się teorie wyjaśniające MCS/IEI zarówno w kategoriach reakcji alergicznej, jak i złożonego działania toksyn na organizm, uszkodzeń wywołanych w układzie nerwowym czy reakcji ze strony układu hormonalnego. Ze względu na wysoki wskaźnik depresji i zaburzeń nastroju u pacjentów z objawami ze spektrum MCS podejrzewa się również związek między chorobami psychicznymi a tym syndromem, choć brak jest danych przemawiających za zależnością przyczynową.

W świetle badania opisanego w 2004 r. na łamach „American Journal of Public Health” MCS do pewnego stopnia może być dotknięty co ósmy mieszkaniec USA. Spośród 1582 ankietowanych mieszkańców Atlanty 12,6 proc. zadeklarowało, że cierpi z powodu nadwrażliwości na substancje chemiczne wykorzystywane w gospodarstwie domowym. Zgodnie ze statystykami California Department of Health Services za ten sam okres może być jeszcze gorzej: objawy MCS występują u 15,9 proc. badanych. Co ciekawe, według danych z obu źródeł na problem częściej uskarżają się kobiety. Wcześniejsze badanie, opisane w 1997  r. na łamach „Scandinavian Journal of Work, Environment & Health”, wykazało, że odsetek pań wśród osób cierpiących na zaburzenia typu MCS wynosi aż 80 proc.

Płetwal błękitny wynurza się z wody. Jego ogon złożony jest ze śmieci

Wyjaśnienie tkwi w hormonach?

Temat MCS podjął magazyn „Vice”. Opisał on historię Nicole Parisi, plastyczki, która wskutek wieloletniego kontaktu z farbami, tuszami i rozpuszczalnikami zaczęła cierpieć na wiele objawów ze spektrum MCS, m.in. pieczenie oczu, bóle głowy, stany zapalne gardła, katar, duszności, a nawet omdlenia. Wszystkie te symptomy występowały u Paisi pod wpływem kontaktu z syntetycznymi substancjami i ostrymi zapachami nieorganicznego pochodzenia. Dolegliwość rozwijała się stopniowo, aż zyskała natężenie utrudniające normalne funkcjonowanie. Ostatecznie u Paisi zdiagnozowano syndrom MCS – choć, jak można się domyślać, nie była to diagnoza zgodna z normami AMA.

Podobnych przypadków jest znacznie więcej. Szczególnie na terenie Stanów Zjednoczonych, gdzie zjawisko jest jeśli nie najbardziej rozpowszechnione, to przynajmniej najbardziej nagłaśniane. Część badań poświęconych kwestii MCS/IEI sugeruje psychogenny charakter problemu. Jednak wypowiadający się w artykule dr Martin L. Pall sceptycznie podchodzi do tego wyjaśnienia. Ekspert, od wielu lat analizujący fenomen, twierdzi, że dotychczas nie wykluczono fizjologicznych przyczyn choroby. Wskazuje też na inne możliwe rozwiązanie: hormony, a w szczególności kobiece hormony płciowe.

Pall argumentuje, że liczba kobiet i mężczyzn, u których zdiagnozowano syndrom chronicznego zmęczenia (CFS), podobny w objawach do MCS, w wieku dojrzewania jest bardzo zbliżona. Natomiast po osiągnięciu dojrzałości w grupie badanych pojawia się radykalna dysproporcja: na cztery kobiety z syndromem CFS przypada tylko jeden mężczyzna. To wskaźnik zbliżony do tego, który cechuje MCS. Zdaniem Palla ta zależność podsuwa trop związany z funkcjonowaniem układu hormonalnego. Nawet jeśli takie wyjaśnienie jest daleko niepełne, to jednak może wskazywać kierunek przyszłych badań na temat schorzeń idiopatycznych.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Krakowscy naukowcy rozwiali wątpliwości. Odpowiedzieli na pytanie, czy alergia na smog rzeczywiście istnieje

Krakowscy naukowcy rozwiali wątpliwości. Odpowiedzieli na pytanie, czy alergia na smog rzeczywiście istnieje

plastikowe widelce

2021 rokiem walki z plastikiem. Ze sklepów znikną m.in. plastikowe jednorazowe sztućce

Biedronka azjatycka

Biedronka azjatycka – jak wygląda? Czy gryzie? Jak ją zwalczać?

Niedopałki papierosów wyrzucone na ziemię

Paulina Górska: 4,5 biliona niedopałków rocznie trafia do ekosystemu – na ziemię w miastach, lasach, plażach

Płetwal błękitny wynurza się z wody. Jego ogon złożony jest ze śmieci

14 mln ton mikroplastiku zalega na dnie oceanów. Jest gorzej, niż myśleli naukowcy

kobieta poprawia pościel

Roztocza i ich ugryzienia. Jak pozbyć się kurzu w domu?

Po winie zawsze boli cię głowa? Znamy winowajcę

Co ile zmieniać prześcieradło? Częściej, niż możesz sądzić

Jak często powinno się sprzątać mieszkanie? Nie takiej odpowiedzi możesz się spodziewać

Jak często powinno się sprzątać mieszkanie? Nie takiej odpowiedzi możesz się spodziewać

Meszki - jak z nimi walczyć? Czy ugryzienie meszki jest niebezpieczne?

Meszki – jak z nimi walczyć? Czy ugryzienie meszki jest niebezpieczne?

Jak zmiany klimatu faktycznie wpływają na zdrowie?

Jak zmiany klimatu faktycznie wpływają na zdrowie?

kobieta na bieżni

Alergia sezonowa – nie jesteś skazana na siłownię. Oto kilka wskazówek

Smog – co to, przyczyny, skutki, wpływ na ciążę i na płód. Jak walczyć ze smogiem

Oczyszczacz powietrza – niezbędny sprzęt czy chwilowa moda? Dr n.med. Piotr Dąbrowiecki mówi, komu rzeczywiście jest potrzebny

Smog i zanieczyszczenia powietrza / istockphoto

Rocznie ok. 12,6 mln osób umiera z powodu złego stanu środowiska. W jaki sposób zanieczyszczenia powietrza wpływają na nasz organizm?

kobieta z laptopem na kanapie

Co twoje mieszkanie zdradza o tobie i o twoim zdrowiu?

Masz alergię na pleśń? Zobacz, czego powinnaś unikać we własnym domu

10 rzeczy w twoim domu, które czyścisz źle, za rzadko lub wcale

Jak zminimalizować ilość kurzu w domu

Chyba powoli czas na wiosenne porządki. Dlatego spieszymy z radą, jak zminimalizować ilość kurzu w domu

Pozwolisz swojemu dziecku pójść na wagary? W piątek odbędzie się Młodzieżowy Strajk Klimatyczny. „Nasza przyszłość decyduje się właśnie teraz” – piszą organizatorzy

Trash Challenge opanował świat. Ludzie zbierają śmieci w świetnej akcji mediów społecznościowych

Chodnik antysmogowy w Warszawie. Są pierwsze efekty

Akcja „Rysuj dla ziemi” w trosce o ekologię. Zobacz najlepsze ilustracje

Kobieta stoi na dworze, za nią śnieg. Jest owinięta wełnianym szalem, na ręcę ma grubą rękawiczkę i trzyma kubek z napojem. Kadr do połowy ciała.

Wełna i jej zdrowotne właściwości

Najpopularniejsze

Oto 7 ćwiczeń, za które twój kręgosłup ci podziękuje. Wystarczy niewiele, by poczuć znaczną różnicę

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na ujędrnienie i podniesienie piersi

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Stanie na rękach – krok po kroku

Stanie na rękach – krok po kroku

Jak pozbyć się oponki z brzucha

4 sposoby na pozbycie się oponki z brzucha. I nie chodzi wcale o robienie brzuszków

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Dlaczego związki, które miały trwać całe życie, tak często się rozpadają?

Joga hormonalna – sposób na równowagę

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

Kasia Bigos trenerka

Ćwiczenia na ramiona z hantlami – wypracuj smukłe ramiona

Anja Rubik: nastolatki uczą się, że macica nie jest śmietnikiem na sprężynki

Smartfon a dolegliwości / istock

Smartfon a dolegliwości, które może wywołać. To nie tylko bezsenność

8 rzeczy, za które pokochają cię twoje stawy. Nie tylko wysiłek fizyczny!

Gdy kobieta staje się przedmiotem, a gwałt wydaje się romantyczny

„365 dni”: gdy kobieta staje się przedmiotem, a gwałt wydaje się romantyczny