Przejdź do treści

Współzależność w związku. Jak ją rozpoznać u partnera?

Współzależność w związku. Jak ją rozpoznać u partnera? Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kolorowe nakładki na koła wózków dla osób z niepełnosprawnością
„Jeśli nie możesz wstać, wyróżnij się!”. Kolorowe nakładki na wózki dla osób z niepełnosprawnością to dzieło dwóch sióstr
Od wtorku pacjenci będą pytani o pobyt w szpitalu
Od wtorku pacjenci będą pytani o pobyt w szpitalu. Chodzi m.in. o serwowane posiłki
Zendaya
Zendaya wyznała, że social media wyzwalają u niej stany lękowe. „Staję się niespokojna, za dużo myślę i analizuję”
Trening interwałowy – fitnessowy must have! Na czym polega i dlaczego warto się w niego wkręcić?
Siatkarka
Katarzyna Skorupa o dyskryminacji kobiet w sporcie: Jesteśmy 'ładnym’ dodatkiem

Współzależność emocjonalna to problem wielu związków. To taki styl relacji, kiedy jeden z partnerów poświęca się zawsze dla dobra drugiego partnera, ignorując swoje własne potrzeby. Rodzi to poczucie frustracji i zaniedbania. Czym cechuje się partner współzależny? Jak wygląda taki związek? I jak sobie radzić ze współzależnością? Sprawdź.

Współzależność – co to jest? Kiedy do niej dochodzi?

Współzależność to problem, który pojawia się w związku wtedy, gdy jedna osoba nie czuje się dobrze sama ze sobą. Partner współzależny (lub partnerka) czuje się niekompletny, koncentruje się więc na uszczęśliwianiu drugiej osoby, często kosztem własnych potrzeb. Kiedy je ignoruje, druga osoba uczy się robić dokładnie  to samo. Relacje bez równowagi wysysają z osoby współzależnej energię, co z kolei przekłada się na niskie poczucie własnej wartości. Współzależność w związku związana jest również z niezdrowym przywiązaniem.

Osoby współzależne cierpią z reguły na jeden z rodzajów zaburzeń osobowości – najczęściej typu narcystycznego lub borderline. Jak magnes przyciągają osoby z problemami, m.in. socjopatów i psychopatów, którzy chętnie wykorzystują innych i nie liczą się z cudzymi potrzebami. Ze względu na ciągłą potrzebę pomagania, osoby współzależne mają też tendencje do wchodzenia w związki z alkoholikami i narkomanami.

Toksyczne związki

Relacje oparte na współzależności kształtują się u osób zaburzonych już w dzieciństwie. Dziecko uczy się wówczas troszczyć o potrzeby fizyczne i emocjonalne swoich rodziców, przedkładając je ponad swoje własne. Jeśli tego nie robi, określa się je mianem „egoisty”. Na tym etapie uczą się ono, że jeśli będzie dobrze odczytywać potrzeby i nastroje swoich rodziców, będzie kochane. W tym artykule skupimy się na związkach współzależnych, jednak ów styl relacyjny może pojawić się także w relacjach z dzieckiem, przyjacielem, mentorem czy też właśnie z rodzicem.

Współzależność – po czym ją rozpoznać?

Zastanawiasz się, czy jesteś osobą współzależną? A może chodzi o twojego partnera? Jeśli tak, sprawdź, czy nie pojawiają się u ciebie lub partnera następujące „objawy”:

  • niska samoocena,
  • trudności z określaniem własnych potrzeb,
  • odczuwanie radości jedynie wtedy, gdy odczuwają ją bliscy,
  • poszukiwanie akceptacji swoich wyborów u innych (wynikające z braku zaufania wobec samego siebie),
  • strach przed byciem odrzuconym, poczucie bycia niegodnym miłości,
  • rezygnacja z własnych potrzeb, w celu uszczęśliwienia drugiej osoby,
  • unikanie konfliktów w związku za wszelką cenę,
  • wchodzenie w rolę męczennicy (a zarazem poczucie, że wszystko jest na głowie danej osoby i nikt jej nie pomaga),
  • poczucie bycia wykorzystywanym, braku spełnienia oraz frustracji,
  • potrzeba aprobaty.
para chłopak i dziewczyna

Bardzo charakterystyczne dla osób współzależnych jest to, że czują się one odpowiedzialne za uczucia innych. W związku z tym często odczuwają frustrację, jeśli nie są w stanie kogoś uszczęśliwić. Jedyne źródło szczęścia upatrują bowiem w drugiej osobie.

Osobom współzależnym brakuje inteligencji emocjonalnej. Często usprawiedliwiają one złe zachowanie innych, okłamując w ten sposób same siebie. Brakuje im również samoświadomości. Co więcej, mają zwykle słabo rozwinięte umiejętności społeczne, przez co przekazują większą część energii jednej osobie. Z reguły też mają potrzebę nieustannego ratowania swojego partnera. Kiedy jednak to one mają problemy, trudno jest im prosić o jakąkolwiek pomoc i wsparcie.

Związek współzależny – jak rozwiązać ten problem?

Osoby pozostające w związku współzależnym wymagają terapii indywidualnej, jak i terapii dla par. Relacja związana ze współzależnością jest toksyczna, dlatego pary współzależne muszą na nowo nauczyć się pewnych postaw i zachowań. Partnerzy powinni też zmienić sposób, w jaki odnoszą się do siebie. Dzięki terapii osoby współzależne zyskują większe poczucie własnej wartości i są bardziej asertywne.

Bardzo ważne jest to, aby osoby współzależne nauczyły się na nowo wytyczać swoje granice. Powinny zredefiniować także pojęcie tzw. pomocy i troski – istotne jest to, aby zrozumiały one, że powinny wynikać z altruizmu, a nie być sposobem na manipulację innych w celu zaspokojenia swoich, często ukrytych potrzeb. Partner współzależny musi nauczyć się także pokonywać strach przed samotnością. W przypadku osób zależnych, najczęściej stosuje się terapię poznawczo-behawioralną.

5 przykładów na to, że sabotujesz siebie, będąc w związku

Michelle Farris, terapeutka par i rodzin, która specjalizuje się w leczeniu współzależności, twierdzi, że aby osoba współzależna mogła się zmienić, musi podjąć trzy podstawowe kroki:

  • uznać, że taki styl relacyjny nie działa – partner (lub partnerka współzależna) często nie postrzega swojego zachowania jako rodzaju uzależnienia od pomagania, tymczasem kiedy ignoruje on własne potrzeby, druga osoba uczy się tego samego, co z kolei sprawia, że relacja jest niezdrowa;
  • zostać swoim najlepszym przyjacielem – znajomości i relacje z innymi bywają rozczarowujące, kiedy jednak kończy się związek lub przyjaźń, w życiu osób współzależnych dochodzi do trzęsienia ziemi – trudno utrzymać balans, jeśli nie ufa się samemu sobie, tymczasem ani partner, ani przyjaciółka nie powinny określać poczucia wartości osób współzależnych, koniecznie muszą więc one pokochać same siebie (to z kolei wpłynie na ich samoocenę);
  • znaleźć dla siebie nowe źródło wsparcia – w tym przypadku chodzi o znalezienie pewnego kierunkowskazu w życiu, może być to religia, filozofia, sposób na życie, czy nawet i hobby, jak np. joga czy Tai Chi.

Współzależność w związku – skutki

Nierozwiązane problemy mogą być źródłem kolejnych trudności, np. zachowań autodestrukcyjnych czy też zaburzeń odżywiania. Mogą przerodzić się również w fobię społeczną. Warto dodać, że osoby współzależne częściej niż inne mają skłonność do pozostawania w stresującej pracy, są rzadziej awansowane i zazwyczaj mniej zarabiają od pracowników, którzy nie mają takich problemów, jak one.

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5115643/
  2. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1556208/
  3. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9868824/
  4. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10507582/
  5. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11885212/

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

"Serio poprosiłaś go o chodzenie? Nie wiesz, że kobieta powinna czekać?". Seksuolożka wyjaśnia, dlaczego takie przekonanie powinno odejść do lamusa

„Serio poprosiłaś go o chodzenie? Nie wiesz, że kobieta powinna czekać?”. Seksuolożka wyjaśnia, dlaczego takie przekonanie powinno odejść do lamusa

Savoir-vivre wobec osób z niepełnosprawnością / Getty

„Dla nich jestem tylko tłem”. Łukasz od 25 lat jeździ na wózku i uczy savoir-vivre’u wobec osób z niepełnosprawnością

kobieta i mężczyzna przytulają się

„Niektórzy mówią, że jak nie ma fizyczności, to nie ma zdrady. Natomiast definicja zdrady jest prosta i krótka”. O tym, co zdrada daje i co odbiera mówią psychoterapeuci dr Bogdan Stelmach i Wioletta Stelmach

Mężczyźni są bardziej "narażeni" niż kobiety na życie singla - mówią badania. "Time" alarmuje: "to nie jest dobry znak"

Raport Centrum Badawczego Pew: mężczyźni częściej niż kobiety zostają dziś singlami. Małżeństwo coraz bardziej elitarną instytucją

Lusine Duryan

Lusine Duryan: Osoby z niepełnosprawnością nagminnie spotykają się z opiniami, że nie powinny posiadać dzieci i partnerów

Dorota Minta, psycholożka, psychoterapeutka

„PTSD z pracy? Znam takie przypadki” – mówi Dorota Minta, psycholożka i psychoterapeutka

Dioksyny – szkodliwość w środowisku, kosmetykach i żywności

Dziś jest najlepszy ostatni dzień, żebyś zaczęła zajmować się swoimi pieniędzmi

„Pieniądze można porównać do zakładania maseczki tlenowej w samolocie. Najpierw zakładasz ją sobie, potem dzieciom. Z finansami jest tak samo” – mówi Dominika Nawrocka, edukatorka finansowa

Tomasz Sobierajski: „Nieświadomie godząc się na nierówności, podtrzymujemy życie patriarchatu pod respiratorem”

Joanna Głuchowska i Andrzej Dziedzic /fot. Damian Rychlica

„Choroba nie ma żadnego sensu. Dopiero to, co z niej wyciągniemy” – przekonują Andrzej Dziedzic i Joanna Głuchowska, autorzy książki „Liczy się każdy oddech”

toksyczny związek

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Kobieta

Marianna Gierszewska o zakończeniu relacji: Urwać można metkę, nie relację

Dwie kobiety

Związki partnerskie i małżeństwa jednopłciowe powinny być uznawane w całej UE. Rezolucja Parlamentu Europejskiego

Mary Spolsky /fot. Piotr Porębski, Kayax

Mery Spolsky: Nadszedł ciężki czas dla dziewczyn, więc muszą trzymać się razem

Dwie kobiety

Wampiry energetyczne – objawy, cechy. Jak się bronić?

6 związkowych pułapek

6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie

Sprawdź, czy otaczają cię toksyczni ludzie. 9 zachowań, na które musisz zwrócić uwagę

Joanna Pachla pokazała, czego partnerzy zabraniają kobietom

„Brania antydepresantów i chodzenia do psychiatry. W tajemnicy to robię”. Joanna Pachla pokazała, czego partnerzy zabraniają kobietom

Kobieta

Dominik Haak: promocja pozytywnego stylu życia zamieniła się w dyktaturę szczęścia, w której nie ma miejsca na trudne emocje

Kobieta

„To nie jest twój obowiązek, by składać życzenia ojcu z okazji Dnia Ojca, który jest nieobecny, przemocowy, toksyczyny” – tłumaczy psycholożka Sara Tylka

matka z dorosłą córką

„Przez całe życie była toksyczną osobą, w każdej roli: pracownika, koleżanki, siostry, córki. I toksyczną mamą” – opowiada 35-letnia Ada o swojej matce

Joanna Godecka, psychoterapeutk

„Tyle razy słyszałam, że go zdradzam. Żałuję, że tego nie zrobiłam”. Joanna Godecka o patologicznej zazdrości w związku

Liza Minnelli: Gdy mam się umartwiać albo walczyć, zawsze wybieram to drugie

Logan Ury/ Materiały prasowe

„Miło jest czuć motyle w brzuchu, ale one mogą nas sprowadzić na manowce” – mówi Logan Ury, coach randkownia

Najpopularniejsze

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na ujędrnienie i podniesienie piersi

Kobieta mindfulness

Mindfulness dla początkujących. Kasia Bem zdradza 5 prostych zasad uważności

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

4 sposoby na pozbycie się oponki z brzucha. I nie chodzi wcale o robienie brzuszków

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Kobieta popijająca winko

„Alkoholiczka, która pije wino albo piwo, twierdzi, że nie ma problemu”. Kobiecy alkoholizm

Kobieta trzyma psa na rękach

Stres. Jak sobie z nim radzić? Oto 14 pomysłów, jak poradzić sobie ze stresem

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

Po pracy nie masz już na nic siły? Oto 6 sposobów na odzyskanie energii wieczorem

Gdy kobieta staje się przedmiotem, a gwałt wydaje się romantyczny

„365 dni”: gdy kobieta staje się przedmiotem, a gwałt wydaje się romantyczny

7 najgorszych typów butów dla twoich stóp. Jakie obuwie może być niebezpieczne?

barbara pasek

„Gdybym po kolejnym ataku przestała szukać odpowiedzi, to skończyłoby się to śmiercią” – Barbara Pasek o swoich zmaganiach z boreliozą