Przejdź do treści

Czy na Ziemi zabraknie piasku? „Piasek jest drugim najbardziej eksploatowanym zasobem na świecie” – ostrzega ekoaktywistka Paulina Górska

Kobieta stoi na pustyni
Czy na Ziemi zabraknie piasku? "Piasek jest drugim najbardziej eksploatowanym zasobem na świecie - ustępuje tylko wodzie" - ostrzega ekoaktywistka Paulina Górska/ Pexels, fot. Brady Knoll
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Gwyneth Paltrow: „Akceptuję swoje ciało i odpuszczam sobie potrzebę bycia idealną”
Albo czołganie się, albo pielucha. Pasażerka opublikowała uwłaczające nagranie z samolotu
„Jaki ten strój jest wyzywający! Chodzisz do pracy, a nie na randkę”. Pielęgniarka, wyśmiewana za wygląd swojego uniformu, odpowiada
45 mln euro na zdrowie seksualne i reprodukcyjne kobiet z całego świata. „Jest to zasadnicza część naszej globalnej polityki zdrowotnej”
„Śmierdzisz”, „masz coś między nogami”, „okres jest obrzydliwy”. Okresowa Koalicja podkreśla: „Miesiączka jest wyśmiewana, a my obrażane”

„Choć znaleźć go można niemal w każdym kraju, niedługo może nam go zabraknąć” – pisze o piasku ekoaktywistka. Autorka bloga o ekologii Paulina Górska wyjaśnia, jak to możliwe, że w niedalekiej przyszłości ludzkość będzie musiała zmierzyć się z brakiem piasku.

Piasek drugim najbardziej eksploatowanym zasobem na świecie

Szacuje się, że już za kilka lat nawet połowa ludzi na świecie zostanie pozbawiona dostępu do bezpiecznego źródła wody pitnej. To jednak nie są jedyne zasoby Ziemi, których brak możemy odczuć w niedalekiej przyszłości. Mało kto wyobraża sobie, że mogłoby zabraknąć piasku, a to jednak całkiem realne. Problem ten wzięła na tapet ekoaktywistka Paulina Górska.

„Temat, o którym mało się mówi. Albo nawet wcale. Piasek jako zasób wydaje się nieskończony. Ale wcale tak nie jest. Piasek jest drugim najbardziej eksploatowanym zasobem na świecie – ustępuje tylko wodzie. I choć znaleźć go można niemal w każdym kraju, niedługo może nam go zabraknąć” – pisze.

Autorka bloga o ekologii wyjaśnia, że jest to możliwe, ponieważ piasek nie jest uznawany przez rządy państw i przemysł za kluczowy zasób strategiczny. Jak dodaje, na przestrzeni ostatnich 20 lat, zużycie piasku na całym świecie zwiększyło się trzykrotnie.

„Najnowszy raport ONZ informuje: rocznie wydobywamy 50 mld ton piasku i żwiru. To ilość, która pozwoliłaby zbudować wokół Ziemi mur wysokości na 27 m i szerokości na 27 m. To także 2 razy więcej niż łączna masa piasku niesiona przez wszystkie rzeki świata. I więcej niż przyroda jest w stanie odtworzyć. Tylko między 2011 r. a 2013 r. (3 lata!) Chiny zużyły więcej betonu niż USA w całym XX w.” – tłumaczy.

I wymienia miasta, które w szczególności przyczyniły się do nadmiernej eksploatacji piasku.

  • Abu Zabi, stolica Zjednoczonych Emiratów Arabskich, zaczęła urbanizacyjny boom w 1966 r. i już 5 lat później nie miała piasku nadającego się do konstrukcji.
  • Singapur, który piaskiem wydłuża linię brzegową, oskarżono już o nielegalne wydobywanie piasku. Obecnie musi importować go z Australii.
  • 110 tys. ton piasku – potrzebne było na wzniesienie Burdż Chalifa, najwyższego drapacza chmur w Dubaju.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

PROMOCJA
Zdrowie umysłu
Less Stress from Plants 60 kaps. wegański
60,00 zł 90,00 zł
Słoneczniki

„Jesteśmy uzależnieni od piasku”

’Jesteśmy uzależnieni od piasku, ale nie zdajemy sobie z tego sprawy, bo jako jednostki go nie kupujemy’ – mówi Aurora Torres, hiszpańska ekolożka cytowana w „The Guardian”. Życie miast zależy od piasku – jest niezbędny m.in. do produkcji betonu, który odpowiada już za 8 proc. globalnych emisji CO2. Najostrzejsza rywalizacja o piasek toczy się obecnie w Azji, gdzie szybko rozwijają się młode państwa” – pisze ekoaktywistka.

Gdzie jeszcze znajdziemy piasek? Jak wymienia Górska, jest on używany do produkcji m.in. telefonów, okularów, talerzy, okien czy szkła. Eksploatowanie piasku w wielu branżach sprawia, że zaczyna go brakować. Ekoaktywistka dodaje, że sytuacji nie poprawiają także pustynie bogate w jego zasób. Wyjaśnia, że ziarnka piasku z pustyni nie nadają się do zastosowania w budownictwie, ponieważ  są zbyt okrągłe, sypkie i „szlachetne”.

Ponieważ z dostępnych zasobów piasku ogołocono już większość najważniejszych rzek, obecnie szukamy go na dnie oceanów i mórz (z Bałtykiem włącznie). Słynny jest “Junyang 1”, chiński statek-pogłębiarka, który jest w stanie wydobywać materiał nawet z 90 metrów. Wiąże się to z destrukcją środowiska wodnego: wraz z piaskiem zasysane (i zabijane) są niezliczone organizmy niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania oceanów. Efekt? Zmiana ruchów wód, prądów, niszczenie wybrzeży, raf” – alarmuje.

Wojna o piasek

W 2021 roku władze Sardynii przyłapały wielu turystów na kradzieży piasku, kamyków oraz muszli z plaż. W sumie udało im się zapobiec wywiezieniu blisko 4100 kilogramów piasku, który został zwrócony naturze. To jednak zaledwie kropla w oceanie. W wielu zakątkach świata działają mafie piaskowe, które według ustaleń ONZ obecne są w Indiach, Kambodży, Chinach, Kenii, Meksyku, Sierra Leone i Wietnamie.

„Przypominają typowe organizacje przestępcze – zmuszają ludzi do niewolniczej pracy, korumpują urzędników i policjantów, zastraszają dziennikarzy i aktywistów, zabijają “niewygodnych”. Najgorzej jest w Indiach. Uważa się, że od 2020 roku ponad 400 osób – w tym urzędnicy państwowi – zginęło tam w wyniku przemocy i wypadków związanych z wydobyciem piasku. Zbrodnie dokonywane są nieraz ze szczególnym okrucieństwem, głośne były przypadki ofiar przemielonych lub zmiażdżonych ciężkim sprzętem do wydobycia piasku” – opisuje Górska.

Ekspertka dodaje, że jednym z najbardziej konfliktogennych obszarów świata jest obecnie Morze Południowochińskie. Toczy się tam właśnie największa wojna o piasek.

Chińskie statki zasysają z dna piach i transportują bloki skalne, a następnie usypują z tego nowe wyspy. Te lądowe przyczółki mają znaczenie militarne, ale i wiążą się z ogromną degradacją środowiska. Badania sugerują, że ponad 1000 zagrożonych gatunków zwierząt i roślin cierpi przez wydobycie piasku i żwiru, a liczba ta może sięgnąć 24 tys.” – tłumaczy.

I zaznacza, że problem ten dotyczy również Polski, która jest jednym z największych producentów piasku na świecie.

70 mln ton – nawet tyle kruszyw (w tym piasku i żwiru) wydobywa się w naszym kraju nielegalnie. Co roku – powiedział prof. Mariusz Orion Jędrysek, główny geolog kraju. Odpowiada to niemal połowie legalnego wydobycia. Wartość? Miliard złotych (*2016 rok)” – pisze.

Górska dodaje, że w naszym kraju nielegalnie działa około 3-8 tys. kopalń kruszyw. Problem jest na tyle poważny, że Ministerstwo Środowiska planowało powołanie Polskiej Służby Geologicznej, do zadań której należałaby m.in. walka z nielegalnym wydobyciem kopalin. Projekt ten jednak nie został zaakceptowany.

Paulina Górska / Instagram

Co zrobić, by Ziemia nie zbankrutowała?

Konto Ziemi bogate w zasoby takie jak woda i piasek coraz bardziej zubożeje. Co można z tym zrobić? Górska wymienia:

  • zaostrzyć międzynarodowe prawa dotyczące wydobycia piasku,
  • ograniczać konsumpcję,
  • recyklingować cement,
  • szukać zamienników,
  • wprowadzać idee gospodarki cyrkularnej i drugiego obiegu, gdzie tylko się da;
  • inwestować w nowe technologie.

„Przykład? W Japonii, znanej z wylewania olbrzymich ilości betonu, w 1990 roku zakazano wydobycia piasku i opracowano alternatywne metody produkcji drobnego kruszywa budowlanego poprzez miażdżenie odpadów z kamieniołomów” – dodaje.

Istnieją także nadzieje, że uda nam się zmniejszyć zużycie piasku, zastępując go innym produktem.

„Nadzieję daje koncepcja uzupełniania betonu plastikiem z recyklingu. Dr John Orr, wykładowca konstrukcji betonowych na Uniwersytecie Cambridge wykazał, że plastikiem można zastąpić do 10 proc. piasku w betonie, przy zachowaniu tej samej wytrzymałości i trwałości. Uważa on, że gdyby w całych Indiach zaczęto stosować tworzywa sztuczne do produkcji betonu, można by zaoszczędzić 820 mln ton piasku rocznie.

Do podobnych wniosków doszła australijska firma Fibercon, która opracowała technologię, w której do zbrojenia betonu zamiast tradycyjnej siatki stalowej wykorzystuje się plastik z recyklingu – rozwiązanie jest już zastosowanie w chodnikach dla pieszych” – napisała Górska.

Paulina Górska

Ekoaktywistka, edukatorka, autorka bloga o ekologii. Mowa o Paulinie Górskiej, której profil na Instagramie obserwuje obecnie ponad 99 tys. osób. Specjalistka od lat stara się zachęcać innych do bycia less waste. Pisze o segregowaniu śmieci, oddawaniu niepotrzebnych ubrań dla potrzebujących czy o wprowadzaniu ekologicznych tricków do swojego codziennego życia. 

 

Wyświetl ten post na Instagramie

 

Post udostępniony przez Paulina Górska (@eko.paulinagorska)

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta bawi się z dzieckiem

Zanieczyszczone powietrze wpływa na mikrobiom jelitowy dzieci. Naukowcy ostrzegają przed zwiększonym ryzykiem chorób

Jason Momoa

Jason Momoa ściął swoje rozpoznawalne włosy w słusznej sprawie. „Musimy przestać!” – zaapelował

Drastycznie obniżyli ceny biletów na transport publiczny. Takich efektów nikt się nie spodziewał

„Weekend w lesie wzmacnia układ odpornościowy na cały miesiąc. Przychodzisz i jesteś, a las cię wspiera” – mówi Maria Hawranek

„Takie historie dzieją się cały czas, tylko Odra jest na tyle dużą rzeką, że udało jej się przedrzeć do opinii publicznej” – mówi hydrolog i przyrodnik Piotr Bednarek

Mikołaj Golachowski: W ekologii nie chodzi o ratowanie planety

"Nikt tego po tobie nie chce sprzątać". Autorka profilu "Histeria sztuki" przeraziła się, gdy zobaczyła, co jest wyrzucane do Tatrzańskiego Parku Narodowego

„Nikt tego po tobie nie chce sprzątać”. Autorka profilu „Histeria sztuki” pokazała zdjęcia z Tatrzańskiego Parku Narodowego. Można się zdenerwować

„Wyglądanie przez okno nie jest metodą badawczą”. O tym, dlaczego powodzie nie wykluczają suszy, mówi dr Sebastian Szklarek

Tabletki

Wyrzucasz leki razem z ulotką? Zobacz, dlaczego nie powinnaś tak robić

Owady i kotlet z probówki to jedzenie przyszłości? Jagna Niedzielska: „potrzebna nam rewolucja mentalna”

Mężczyzna na plaży

Jak wygląda „klasyczny Janusz” na polskiej plaży? Ta kampania jest hitem sieci

Dziewczynka gra w klasy na ulicy

„Potrzebujemy więcej zieleni. To nie jest już kwestia estetyki, a najlepszy sposób na ochronę przed katastrofalnymi skutkami upałów” – apeluje ekoaktywistka Paulina Górska

Lubisz kawę na wynos z kawiarni? Chemiczka wyjaśnia, dlaczego lepiej pić ja we własnym kubku

Lubisz kawę na wynos z kawiarni? Chemiczka wyjaśnia, dlaczego lepiej pić ją we własnym kubku

Zmiany klimatu zabiorą nam kawę? Kasia Wągrowska wyjaśnia, dlaczego to całkiem realny scenariusz i jak temu zapobiec

Zmiany klimatu zabiorą nam kawę? Kasia Wągrowska wyjaśnia, dlaczego to całkiem realny scenariusz i jak temu zapobiec

„Nie idziemy do lasu zwiedzać, tylko wziąć w nim udział”. O wielkiej mocy lasoterapii mówi psychiatra i ekoterapeutka Katarzyna Simonienko

Kobieta

Szybkie marsze na poprawę humoru i lepszą kondycję

Słoneczniki

Jak wojna w Ukrainie wpłynie na globalną produkcję żywności? „Kryzys dotknie nas wszystkich” – ostrzega Paulina Górska

Plakat

W piątkowe południe zawyją syreny alarmowe. To „Alarm dla klimatu”

Dioksyny – szkodliwość w środowisku, kosmetykach i żywności

Natalia Budnik /fot. Karolina Zajączkowska

Natalia Budnik: Godzenie w mieście interesów ludzi, zwierząt i roślin jest bardzo trudne, ale za każdym razem trzeba negocjować ze sobą, z własnymi potrzebami, wygodą

Kobieta trzyma w rękach odzież

Co się dzieje z ubraniami wrzuconymi do kontenerów? Wyjaśnia Paulina Górska

Greta Thunberg

„Ubrania pożyczam od znajomych”. Greta Thunberg na okładce pierwszego wydania „Vogue Scandinavia” krytykuje przemysł odzieżowy

Kobieta

„Czerwony alarm dla ludzkości”. Raport Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) to „akt oskarżenia przeciwko człowiekowi”

Kobieta z psem na spacerze

Oblodzone chodniki posypane fusami z kawy zamiast solą. Ekologiczny pomysł na śliskie drogi

Najpopularniejsze

Kobieta wąchająca kwiat

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Ćwiczenia na biust

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na jędrne piersi

8 rzeczy, za które pokochają cię twoje stawy. Nie tylko wysiłek fizyczny!

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

Kobieta ćwiczy

Ćwiczenia na wzmocnienie kręgosłupa – łatwe i skuteczne

Kobieta w stroju fitness

Oponka na brzuchu. Jak zredukować ten problem?

7 najgorszych typów butów dla twoich stóp. Jakie obuwie może być niebezpieczne?

Odczuwasz lęk i niepokój, choć nic złego się nie dzieje? Sprawdź, co może ci dolegać

Intymne dolegliwości rowerzystek. Sprawdź, jak zadbać o siebie w trakcie rowerowych wojaży

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Przysiady bułgarskie – ćwiczenie na zgrabne uda i pośladki/Pexels

Przysiady bułgarskie – ćwiczenie na zgrabne uda i pośladki

Kobieta ćwiczy

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

Ty zawsze w trzech swetrach, a dalej ci zimno? Oto kilka możliwych przyczyn

Kasia Bigos trenerka

Ćwiczenia z hantlami – wypracuj smukłe ramiona

Smartfon a dolegliwości / istock

Smartfon a dolegliwości, które może wywołać. To nie tylko bezsenność

Po pracy nie masz już na nic siły? Oto 6 sposobów na odzyskanie energii wieczorem

×