Przejdź do treści

Zadbaj o efektywny sen. Jakie dolegliwości mogą przeszkadzać w spaniu i jak je wyeliminować?

pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kardio vs. interwały, czyli zdrowe i zdrowsze
Kobieta w maseczce ochronnej
Jest rozporządzenie wobec maseczek na otwartym powietrzu. Kiedy się z nimi pożegnamy?
Podpaska
Ile pieniędzy wydajesz w swoim życiu na środki higieniczne w czasie menstruacji? Sprawdź Kalkulator Kosztów Miesiączki
Billie Eilish
Billie Eilish: Nagle jesteś hipokrytką, gdy chcesz pokazać swoje ciało i swoją skórę. Jesteś łatwa i jesteś dziwką
Koncentracja w pracy – 10 rzeczy, które nas skutecznie rozpraszają

Kiedy kładziemy się spać, życzymy sobie „dobrej nocy”. O tym, że nie jest to tylko grzecznościowa formułka, wiedzą ci, którzy po nocnym wypoczynku przerywanym kilkukrotnymi wybudzeniami, rano wstają z łóżka tak samo zmęczeni, jak kładli się wieczorem.

Sen, by był efektywny, powinien trwać nieprzerwanie kilka godzin, najlepiej nocnych. Kiedy kilkukrotnie wybudzają nas koszmarne sny, kurcze łydek, niespokojne, samowolne ruchy nóg, bolesne drętwienie rąk, konieczność wstania do toalety albo jesteśmy wybudzani przez partnera, bo mówimy przez sen czy bardzo głośno chrapiemy – nasz sen nie jest regenerujący.

Mówienie przez sen

Problem mówienia przez sen jest powszechniejszy, niż nam się wydaje, dotyczy ponad połowy populacji. W skrajnym przypadku (choć to naprawdę rzadkie) osoby dotknięte tą przypadłością wyjawiają w trakcie snu informacje, które dotychczas utrzymywały w tajemnicy. Częściej chodzi o sytuację, w której można z nimi przeprowadzić rozmowę, uzyskując logiczne i prawdziwe odpowiedzi na zadawane pytania. Najczęściej jednak nasze „nocne gadanie” to tylko niezrozumiały potok słów. Sporadyczne mówienie przez sen nie jest powodem do niepokoju. Jeśli jednak występuje wśród innych objawów, takich jak napady lęku, somnambulizm (lunatykowanie) i znacząco się nasila, powinno być powodem do zasięgnięcia porady specjalisty. Leczenie – jeśli jest wymagane – polega na modyfikacji zachowań i zachowaniu higieny snu. Jeżeli jednak mówienie przez sen połączone jest z zaburzeniami faz snu (a to stwierdza się w badaniu polisomnograficznym), należy podjąć terapię farmakologiczną.

Lunatykowanie

Lunatykowanie, czyli somnambulizm, występuje w głębokiej fazie snu i najczęściej dotyczy dzieci (zwłaszcza chłopców). Mija całkowicie lub zmniejsza się z wiekiem. U dorosłych występuje więc rzadko, a jeśli już się zdarza, to jego przyczyn doszukiwać się można w nadmiernym zmęczeniu, braku snu, stresie i stanach lękowych. Lunatykowanie może być również skutkiem zażywania niektórych leków, zaś w niektórych wypadkach jest jednym z objawów innej choroby, np. epilepsji.

Somnambulizm bardzo rzadko wymaga terapii farmakologicznej, najczęściej stosuje się leczenie behawioralne – czyli sesje z psychoterapeutą, podczas których mamy szansę uświadomić sobie, które z naszych problemów z życia codziennego powodują zaburzenia snu i jak musimy modyfikować rzeczywistość za dnia, by spokojnie spać nocą. Pomocne mogą okazać się również środki i zabiegi łagodzące objawy: zioła, akupunktura, aromaterapia.

 

Lęki i bezdech senny

Napady lęku nocnego występują w głębokiej fazie snu i dotyczą przede wszystkim dzieci. Takie nagłe pozorne wybudzenie połączone jest często z gwałtownymi ruchami oraz przyspieszoną czynnością serca i przeraża głównie rodziców, dzieci z nocnego incydentu najczęściej nic nie pamiętają. W przypadku dorosłych najczęstszą przyczyną wybudzeń połączonych z trudnym do opanowania lękiem jest bezdech senny, który z kolei jest skutkiem zwiotczenia mięśni podniebienia miękkiego. Ściany górnych dróg oddechowych zbliżają się do siebie, zaś język i podniebienie miękkie, opadając w stronę przełyku, blokują dostęp powietrza. Bezdech diagnozowany jest na podstawie wywiadu i testów diagnostycznych. Najważniejszym jest tzw. badanie polisomnograficzne, które przeprowadza się w pracowni badania snu. Leczenie bezdechu zwykle musi się rozpocząć od… zmiany nawyków żywieniowych. Po pierwsze, trzeba zrzucić zbędne kilogramy, co spowoduje poprawę m.in. utlenowania krwi podczas snu. W leczeniu łagodniejszych stanów choroby można stosować specjalny aparat ortodontyczny mający za zadanie wysunięcie żuchwy do przodu. Dzięki niemu poprawia się drożność gardła, co zapobiega bezdechom. Jeżeli choroba jest zaawansowana, wyjściem może być wykorzystanie aparatu CPAP, który utrzymuje drożność górnych dróg oddechowych dzięki temu, że poprzez specjalną maskę wtłacza do nich powietrze pod dodatnim ciśnieniem. Wzrost ciśnienia w gardle zapobiega zapadaniu się jego ścian, a tym samym bezdechom. Niestety, część pacjentów skarży się na suchość wdychanego powietrza i hałas aparatury, który czasem… uniemożliwia spanie.

Inwazyjnymi – ale skutecznymi – formami leczenia są zabiegi laryngologiczne. Dają dobre efekty, jeżeli powodem zatrzymania oddechu są wady w budowie górnych dróg oddechowych, np. przerost migdałków podniebiennych, skrzywienie przegrody nosowej, przerost małżowin nosa, nieprawidłowa budowa szczęki. Obecnie w małoinwazyjnym leczeniu bezdechu lekarze wykorzystują najnowocześniejsze metody, takie jak termoablacja, radiochirurgia, zabiegi laserowe.

Paraliż senny

Faza snu REM to ta, która charakteryzuje się szybkimi ruchami gałek ocznych, występowaniem marzeń sennych oraz zwiotczeniem ciała. Czasem jednak zdarza się tak, że następuje brak synchronizacji pomiędzy tymi składowymi: mózg już nie śpi, a ciało reaguje (albo właśnie nie reaguje) jak w fazie snu REM, powodując zjawisko zwane paraliżem sennym. Tego typu zaburzenia snu doświadcza około 25 proc. ludzi, którzy wybudzają się z uczuciem strachu lub wręcz przerażenia, a także z uciskiem w klatce piersiowej. Nie jest to zjawisko groźne samo w sobie, główny problem jest natury psychologicznej. Uważa się, że paraliż senny częściej dotyka osoby cierpiące na bezsenność, zestresowane, nadużywające alkoholu bądź leków. Specjaliści w takich przypadkach zalecają zmianę nawyków życiowych, czyli przesypianie odpowiedniej liczby godzin, ograniczenie używek, regularne ćwiczenia fizyczne oraz unikanie stresu. Do specjalisty warto się wybrać, jeśli zjawisko to zaczyna występować w skojarzeniu z innymi zaburzeniami lub przyjmowaniem nowych leków.

Kurcz łydki

Najprostszym sposobem na bolesny skurcz łydki jest powstanie z łóżka na proste nogi. Ponieważ mięsień ulega skurczeniu, należy go jak najszybciej rozprostować. Pomocne okazać się mogą również naprzemienne ciepłe i zimne kompresy, okłady z lodu, masaż i ćwiczenia rozciągające.

Nadpobudliwość włókien mięśniowych może być spowodowana przez niewłaściwą dietę, spożywanie zbyt małej ilości płynów, nadmierne przemęczenie, stres i używki. Najbardziej narażeni na nocne kurcze są ludzie chorujący na cukrzycę, mający kłopoty z ciśnieniem tętniczym krwi lub z chorobami nerwowymi. Lekkim przypadkom tej dolegliwości możemy zapobiec poprzez właściwe odżywianie (dieta bogata w potas, żelazo, magnez i wapń, tj.: banany, orzechy, ryby, chudy nabiał, rośliny strączkowe). Jeśli to konieczne, można sięgnąć po suplementy. Pomocne będzie także ograniczenie używek (kawy czy alkoholu, które wypłukują składniki mineralne), ćwiczenia rozciągające mięśnie, ciepła, relaksująca kąpiel przed snem. Cięższe przypadki skurczów łydek mogą wymagać okresowego stosowania leków.

kolendr

Wstawanie do toalety

Nocne wybudzenia mogą być spowodowane koniecznością wstawania do toalety. Przyczyny tego są rozmaite u każdej z płci. U kobiet jednym z powodów są stany zapalne cewki moczowej, najczęściej niepowodujące powikłań, o ile nie są przejawem poważniejszych kłopotów z układem moczowym. Pojawiają się w wyniku zaniedbań higieny osobistej, a ryzyko wzrasta w takich chorobach jak: cukrzyca, wady anatomiczne układu moczowego, kamica nerkowa. Aby im zapobiegać, należy dbać o higienę, często opróżniać pęcherz, a także pić duże ilości płynów, gdyż „przepłukiwanie” układu moczowego zmniejsza ryzyko zagnieżdżenia się w nim czynników chorobotwórczych. U mężczyzn nocne wybudzenia najczęściej są konsekwencją łagodnego przerostu prostaty. Rozrastające się stercze uciska pęcherz i cewkę, powodując problemy z mikcją: częste i utrudnione oddawanie moczu, trudności w rozpoczęciu jego oddawania, słaby lub przerywany strumień albo sączenie się moczu po kropli, a przy okazji pieczenie, bóle w podbrzuszu.

Zarówno u kobiet, jak i mężczyzn takie nocne wybudzenia spowodowane koniecznością oddania moczu utrudniają wejście w głęboką fazę snu, podczas której organizm najlepiej wypoczywa, co prowadzi do ciągłego uczucia zmęczenia i ospałości. Rozwiązaniem problemów w każdym przypadku powinno być leczenie dolegliwości podstawowej.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kim Cattrall: Bezsenność? To jakby trzytonowy goryl siedział mi na piersi

„Bezsenność nie bierze się znikąd. Jest objawem czegoś, co dzieje się głębiej w nas. Chcąc dotrzeć do przyczyny, trzeba spojrzeć na siebie wielopoziomowo” – mówi Karolina Szaciłło

Smatrfon

7 powodów, żeby odpocząć od smartfona

Świadomy sen

Świadomy sen – jak kontrolować sen, jak świadomie śnić?

śpiąca dziewczyna

Poznaj swój chronotyp. Jesteś lwem, wilkiem, delfinem czy niedźwiedziem?

Kłopoty dziecka ze snem. Poznaj możliwe przyczyny

Twoje dziecko nie może zasnąć? Poznaj możliwe przyczyny

Bezsenność – rozpracuj wroga

Masz kłopoty z zaśnięciem, jesteś ciągle niewyspana? Oto wakacyjny sposób na bezsenność

Delikatne i rozluźniające. Wypróbuj ćwiczenia na lepszy sen

Kobieta prowadzi auto. Obok siedzi mężczyzna, który śpi, opierając sie o ramię kobiety

Niewyspana nie siadaj za kierownicę! Brak snu działa jak alkohol

Smartfon a dolegliwości / istock

Smartfon a dolegliwości, które może wywołać. To nie tylko bezsenność

Kobieta leży w łóżku

Masz trudności z zasypianiem, mimo że przestrzegasz podstawowych zasad higieny snu? Poznaj 7 niecodziennych sposobów na bezsenność

Kobieta z kubkiem

Oddychaj – dowiesz się, co ci dolega

Światło pogarsza sen

Światło pogarsza sen

„Być córką i nie zwariować” Katarzyny Miller i Anny Bimer już w sprzedaży. Hello Zdrowie jednym z patronów medialnych

Kobieta

Endorfiny – co to za hormony i co je wytwarza?

Książę Harry na koncercie Vax Live/ fot. GettyImages

„Szczepionkę należy rozdać każdemu i wszędzie” – apelował książę Harry na wielkim koncercie promującym szczepienia na COVID-19

Kobieta siedzi na pomoście

Warsztaty milczenia. Kasia Bem tłumaczy, jak działa potęga ciszy

Magdalena Koleśnik / Sweat/ Gutek Film

Magdalena Koleśnik: Chodzi o to, aby budować swoje plemię, rodzinę z wyboru

Rozmawiasz? Nie przerywaj, nie kończ czyjejś myśli i nie mów za innych

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Co zamiast kwarantanny? Anglicy wpadli na pewien pomysł i będą go testować/fot. iStock

Co zamiast kwarantanny? Anglicy wpadli na pewien pomysł i będą go testować

Majówka w pełni. Czas pomyśleć więcej o… seksie

Kobieta

Strach jest wrogiem szczęśliwego życia. Dlaczego się boimy?

Najpopularniejsze

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na ujędrnienie i podniesienie piersi

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

Leki plus alkohol to zawsze niebezpieczne związki? Sprawdź, które lekarstwa nie lubią się z wyskokowymi trunkami

4 sposoby na pozbycie się oponki z brzucha. I nie chodzi wcale o robienie brzuszków

Oto 7 ćwiczeń, za które twój kręgosłup ci podziękuje. Wystarczy niewiele, by poczuć znaczną różnicę

Stanie na rękach – krok po kroku

Stanie na rękach – krok po kroku

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

brzuszki na piłce

Sposób na bolące lędźwie. Jak sobie ulżyć?

Anja Rubik: nastolatki uczą się, że macica nie jest śmietnikiem na sprężynki

Kobieta popijająca winko

„Alkoholiczka, która pije wino albo piwo, twierdzi, że nie ma problemu”. Kobiecy alkoholizm

Stres. Jak sobie z nim radzić? Oto 14 pomysłów, jak poradzić sobie ze stresem

Kobieta ćwiczy

Chcesz dobrze zacząć dzień? Oto propozycje ćwiczeń na poranny rozruch