Przejdź do treści

Duszniki-Zdrój – tam leczył się młody Feliks Mendelssohn, a Fryderyk Chopin dał pierwszy międzynarodowy koncert

Duszniki-Zdrój – tam leczył się młody Feliks Mendelssohn, a Fryderyk Chopin dał pierwszy międzynarodowy koncert
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

W niemieckiej historii Bad Reinerz, bo tak nazywało się to pruskie miasteczko w Dolinie Kłodzkiej, z sentymentem wspomina się Czerwonego Barona, legendarnego pilota z czasów I wojny światowej, który latał ponoć tak nisko, że kuracjusze mogli oglądać na jego skrzydłach elementy damskiej bielizny. Dziś zaglądamy do Dusznik-Zdroju, jednego z najstarszych polskich uzdrowisk!

 

Pierwsze poważne badania wody z „Zimnego Zdroju” w Bad Reinerz wykonano już w 1748 roku. Dwadzieścia lat później Duszniki oficjalnie wpisano na listę pruskich uzdrowisk, choć nikt jeszcze wówczas nie umiał profesjonalnie prowadzić kuracji. Pierwsi kuracjusze przyjechali w 1797 roku, do ich dyspozycji było sześć wanien ustawionych w prowizorycznej szopie. W ślad za rosnącą sławą dusznickiej wody bardzo szybko wybudowano pawilony z bardziej profesjonalnym sprzętem, a kiedy w 1817 roku odkryto „Źródło Ulryki” (obecnie „Jana Kazimierza”), ta maleńka miejscowość miała już renomę jednego z najlepszych uzdrowisk w regionie. W drugiej połowie XIX w. powstał Zakład Przyrodoleczniczy, a także obecna Pijalnia Zdrojowa, czyli palmiarnia z salą koncertową. Starano się w ten sposób pozyskać bogatych, pruskich kuracjuszy.

Duszniki od początku przyciągały znaczących gości. Już w 1669 roku w drodze do Francji po abdykacji z polskiego tronu nocował tam król Jan Kazimierz. O jego obecności świadczą okolicznościowe tablice na budynku w rynku, gdzie wówczas mieścił się zajazd „Pod czarnym niedźwiedziem”. Na początku XIX wieku koncertował w Dusznikach młody Feliks Mendelssohn-Bartholdy, autor znanego powszechnie weselnego marsza. Budynek, w którym mieszkał kompozytor, także stoi do dzisiaj.

Najbardziej znanym kuracjuszem w historii uzdrowiska był Fryderyk Chopin. Biografowie kompozytora ponad wszelką wątpliwość potwierdzili, że charytatywny koncert, jaki dał w Dusznikach kilkunastoletni wówczas artysta, był jego pierwszym recitalem przed międzynarodową publicznością. Na pamiątkę wydarzenia z 1826 roku od 76 lat w Dusznikach odbywają się Międzynarodowe Festiwale Chopinowskie. „Pieniawą Chopina” nazwano też jedno z najważniejszych źródeł – „Letni Zdrój”.

Pruska przeszłość Bad Reinerz przypomina Karla von Holtei, niemieckiego pisarza i poetę romantyzmu, przyjaciela Adama Mickiewicza. Dwukrotnie odwiedził on Duszniki jako kuracjusz, napisał nawet o Dusznikach wiersz. W miasteczku jest trasa spacerowa Holteisteg, park i staw w zdroju nazwano od jego nazwiska: Holteiteich i Holteipark, a dom, w którym mieszkał, na wieczne czasy pozostał dworkiem Holteia.

Duszniki są także dumne z Edyty Stein. Ta niemiecka filozofka, święta Kościoła Katolickiego, znana jako Teresa Benedykta od Krzyża, zdrowotnych kąpieli w dusznickich zdrojach zażywała w 1912 roku. W czasie II wojny światowej zginęła jako męczennica w Auschwitz-Birkenau, jest patronką Europy, kanonizowaną w 1998 roku przez papieża Jana Pawła II. Papież Polak także „zapracował” na wdzięczną pamięć dusznickich obywateli – w 1952 roku przez tydzień mieszkał w schronisku „Pod Muflonem” i chodził po okolicznych górach.

Przy obecnej ulicy Zielonej 5 mieszkał z kolei Ludwik Łazarz Zamenhof, twórca języka Esperanto. Sensacją był też pobyt w uzdrowisku „Czerwonego Barona”, czyli Manfreda von Richthoffena, legendarnego pilota I wojny światowej. Wraz z innymi pruskimi pilotami przebywał on w uzdrowisku, by podreperować zdrowie po walkach na froncie. „Latali tak nisko, że na końcach skrzydeł samolotów unosili części… damskiej garderoby” – napisano w miejscowej gazecie w relacji z jego pobytu. Piloci mieszkali w pensjonacie „Prinzessin Charlotte”, wówczas jednym z najbardziej ekskluzywnych w kurorcie. W reklamówkach z tamtego czasu oferowano tam bogatym kuracjuszom centralne ogrzewanie, garaże dla zmotoryzowanych, a także kuchnię dietetyczną na żądanie. Obecnie w „Prinzessin Charlotte” mieści się Dom Seniora Piastów Gród.

Po II wojnie światowej Duszniki znalazły się po stronie Polski, ocalałe pensjonaty i hotele zabrano ich niemieckim właścicielom, a oni sami zostali wywiezieni w głąb Niemiec. Zrekonstruowano stare ujęcia wód mineralnych i wykonano remont kapitalny pijalni. W 1998 roku Duszniki dotkliwie ucierpiały podczas powodzi. Woda wdarła się do Parku Zdrojowego, niszcząc zabytkową małą architekturę. Trzeba było ogromnych środków i czasu, by przywrócić uzdrowiskowemu centrum dawny urok.

Do Dusznik jeździ się przede wszystkim po wodę. Przed laty wydobywano tam także borowinę, ale obecnie jest już tylko sprowadzana. Jeśli chodzi o skład wody – są tam szczawy żelaziste wodorowęglanowo-magnezowo-sodowe wzbogacone krzemem i lekko zmineralizowane. Najważniejszym zabiegiem dla kuracjuszy z problemami ortopedycznymi, reumatologicznymi, kardiologicznymi, trawiennymi, oddechowymi i nerwowymi jest hydroterapia – przede wszystkim kąpiele i wziewy. Do skuteczności terapii przyczynia się miejscowy klimat – umiarkowany zimny o cechach podalpejskich. Latem nie ma tam upału, zimy przechodzą z niewielkim mrozem, wiosną sporo pada, a latem słońce świeci przez 7-9 godzin.

 

Archiwalne fotografie Dusznik-Zdroju publikujemy dzięki uprzejmości Muzeum Papiernictwa w Dusznikach (www.muzeumpapiernictwa.pl)

Zobacz także

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Zdrowie umysłu
Less Stress from Plants 60 kaps. wegański
60,00 zł

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta trenuje jogę

„Odpuść sobie”. Ale jak to zrobić? Kasia Bem zapewnia, że joga może w tym pomóc

Jak polskie uzdrowiska zarabiają na smogu? Paulina Górska przedstawia wyniki najnowszego badania

Jak polskie uzdrowiska zarabiają na smogu? Paulina Górska przedstawia szokujące wyniki najnowszego badania

10 sposobów na to, by nie zwariować. Radzi Kasia Bem

Kobieta

Czujesz że twój mózg potrzebuje pozytywnego doładowania? Ale jak to zrobić? Podpowiadamy

„Piszą do mnie ludzie, którzy od 10 lat się nie bawili, nie byli w knajpie, bo inni tam piją”. O trzeźwych imprezach opowiada ich organizatorka, Marta Markiewicz

kobieta święta

4 patenty na odpoczynek w święta

Nieustanny stres sprawia, że czujesz się emocjonalnie wypruta? Sprawdź, jak sobie pomóc

Kobiece podróże. Weź plecak zamiast faceta

Kobieta

Jak odpocząć w jeden wieczór? Psycholog zdradza sprawdzone patenty

Kobieta leży na łóżku

Pozycja trupa, czyli jak się relaksować

Kobieta ćwiczy w parku

Ćwiczenia na odstresowanie. Zobacz 5 ćwiczeń od trenerki fitness

Będziemy pracować krócej? Nowy projekt ustawy, który ma na celu poprawę naszego zdrowia, trafił do Sejmu

Będziemy pracować krócej? Nowy projekt ustawy, który ma na celu poprawę naszego zdrowia, trafił do Sejmu

„Wierzono, że trzeba schować nożyk, bo grzyby się przed nim chowają”. O historii, tajemnicy i konsekwencjach narodowego grzybobrania

Symbol emancypacji kobiet, walki o wolność i… technika rehabilitacji. Skąd się wziął światowy szał na jazdę na wrotkach?

Druskienniki – tu kuracjusze byli widownią romansu marszałka Piłsudskiego, a do dziś w środku puszczy bije „źródło piękności”

Inowrocław – gdyby nie tamtejsza solanka, nie byłoby jednego z polskich królów, a kuracjusze musieliby jeździć do Karlovych Varów

Upał, susza i pożary. Jakie było lato tego roku? Znamy podsumowanie zmian klimatycznych

Magda Stroka-Felicka, "Dzieła Iglaste"

„Haftowanie ma moc uspokajającą” – mówi Magda Stroka-Felicka. Jej  „Dzieła Iglaste” to fascynujące historie malowane nitką

Kobieta trenuje

Sposoby na stres. Oto 6 skutecznych sposobów, które ukoją twoje nerwy

Busko-Zdrój na Ponidziu – tam słońce świeci 300 dni w roku, a kuracjusze kąpią się w piwie i śpiewają piosenki o Bukowinie

kobieta na hamaku

5 powodów, dla których praca zdalna jest zdrowsza od pracy w biurze

Jak „Bełkotka” zaprowadziła Iwonicz-Zdrój do pierwszej ligi europejskich uzdrowisk i tytułu „księcia wód jodowych”

Nie chcesz, żeby dopadł cię pourlopowy blues? Przeczytaj rady psycholożki Joanny Gutral / unsplash

Nie chcesz, żeby dopadł cię pourlopowy blues? Przeczytaj rady psycholożki Joanny Gutral

Kobieta

Kiepsko sypiasz? 6 wskazówek, dzięki którym będziesz spać jak dziecko

×