Przejdź do treści

„Nadal są osoby, które wzdrygają się, gdy słyszą: ‘ubóstwo menstruacyjne’. Dla nich już sam okres jest abstrakcyjny, a co dopiero problem z nim związany” – mówi Emilia Kaczmarek z Akcji Menstruacja

Emilia Kaczmarek z Akcji Menstruacja/archiwum prywatne
Emilia Kaczmarek z Akcji Menstruacja/archiwum prywatne
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Czym jest slut-shaming? Przedstawiamy fragment książki „Dziwki, zdziry, szmaty. Opowieści o slutshamingu”
Kardio vs. interwały, czyli zdrowe i zdrowsze
Kobieta w maseczce ochronnej
Jest rozporządzenie wobec maseczek na otwartym powietrzu. Kiedy się z nimi pożegnamy?
Podpaska
Ile pieniędzy wydajesz w swoim życiu na środki higieniczne w czasie menstruacji? Sprawdź Kalkulator Kosztów Miesiączki
Billie Eilish
Billie Eilish: Nagle jesteś hipokrytką, gdy chcesz pokazać swoje ciało i swoją skórę. Jesteś łatwa i jesteś dziwką

Niemal jedna na sześć dziewcząt w Polsce opuściła zajęcia lekcyjne podczas miesiączki z powodu braku dostępu do artykułów higienicznych – wynika z najnowszych z badań przeprowadzonych na zlecenie marki Always. Ubóstwo menstruacyjne to nie jest jedynie abstrakcyjny termin, w Polsce problem dotyka 15 procent dziewcząt. Nie wiadomo, jaka jest jego skala wśród dorosłych kobiet. Szkocja jako pierwszy kraj na świecie postanowiła zapewnić wszystkim kobietom dostęp do bezpłatnych środków higienicznych. O tym, czy to dobry ruch, rozmawiamy z Emilią Kaczmarek z Akcji Menstruacja.

Ewelina Kaczmarczyk: Decyzja, którą podjęła Szkocja, jest twoim zdaniem słuszna? Darmowe podpaski i tampony powinny być dostępne dla wszystkich kobiet?

Emilia Kaczmarek: Uważam, że kobiety zagrożone wykluczeniem ze względu na sytuację ekonomiczną czy zdrowie, powinny mieć dostęp do darmowych podpasek. Żeby nie musiały się martwić chociaż tą jedną rzeczą. Mam na myśli osoby, które potrzebują wsparcia od państwa, a tego wsparcia nie otrzymują – na przykład więźniarki, dziewczyny z domów dziecka, kobiety w trudnej sytuacji materialnej.

Jedna na pięć Szkotek doświadczyła ubóstwa menstruacyjnego. Jaka jest skala tego problemu na świecie?

Według danych UNICEF i WHO około 500 milionów kobiet boryka się z ubóstwem menstruacyjnym. 130 mln dziewczynek na całym świecie opuszcza lekcje z powodu menstruacji. W Kenii jedna na dziesięć uczennic nie chodzi wtedy do szkoły. W wielu kulturach kobiety w czasie okresu uważane są za nieczyste. Nie można ich dotykać, mówi się, że sprowadzają złe duchy na dom. Często muszą się ukrywać nawet przed rodziną. W Afryce większość kobiet nawet nie zna podpasek. A jeśli znają, to i tak nie stać ich na nie. Pracownicy służby medycznej w Kamerunie podkreślają, że to obecnie jeden z najbardziej palących problemów w ich kraju.

Akcja wręczania kubeczków menstruacyjnych/archiwum prywatne

Akcja wręczania kubeczków menstruacyjnych/archiwum prywatne

Zrobiłyście zbiórkę na kubeczki menstruacyjne, które trafiły do kobiet w Kamerunie. Domyślam się, że to tylko kropla w morzu potrzeb.

Kiedy zaczęłyśmy rozmawiać z tymi kobietami o okresie, to okazało się, że mają świetny kontakt ze swoim ciałem, znają jego potrzeby związane z okresem. Ale z drugiej za podpaskę często służy im skrawek materiału i nie wiedzą, że może być inaczej. Dla nich naturalne jest to, że podczas miesiączki muszą nosić czarne ubrania, żeby nie mieć plam. Wiedzą, że trzeba wtedy zrezygnować z aktywności fizycznej. Kiedy dziewczyny z UW, które są na misji w Kamerunie, zaczęły dawać im kubeczki, cieszyły się, że będą mogły biegać. Ale też z tego, że zaczną nosić jasne sukienki. Rozczuliło mnie to, bo to taka prozaiczna potrzeba i niektórym mogłaby się wydawać bzdurna, ale to jest przecież ważne. Żeby się mogły poczuć tak, jak chcą. Każdego dnia w miesiącu.

W Azji chyba nie jest lepiej?

Bardzo niepokojące głosy docierają z Indii i Nepalu. Wiele kobiet w czasie okresu żyje tam w odosobnieniu. Często są wyganiane do chatek menstruacyjnych, w których nie ma ogrzewania, sanitariatu. Ostatnio jedna z nich zmarła, ponieważ chciała rozpalić ognisko, żeby się ogrzać w nocy, i udusiła się dymem. Chociaż przez prawo takie chatki są już zakazane, to w tych kręgach kulturowych wciąż jest to uznawane za normalne. Nikt się nie przejmuje obostrzeniami rządu.

Miesiączka - najlepsze aplikacje do monitorowania okresu

Jak sobie radzą podczas okresu kobiety, które nie mają dostępu do podstawowych środków higienicznych?

Bardzo różnie. Od używania kawałków starego materiału, przez wykorzystywanie strusich piór i skóry koźlęcej, po wykopywanie dołów w ziemi i spędzanie w nim nocy, żeby nie zaplamić łóżka. Dla mnie najbardziej wstrząsającym przykładem jest skóra koźlęca. To musi być naprawdę bardzo uciążliwe, a do tego niebezpieczne dla zdrowia. Bo przecież ona nie jest nawet obrobiona i w żaden sposób zdezynfekowana.

W Polsce ciężko o jakiekolwiek statystyki dotyczące ubóstwa menstruacyjnego.

Tak. W Polsce mamy tylko jedno badanie, ale jest całkiem świeże. Marka Always przeprowadziła akcję o nazwie #AkcjaDonacja, mającą na celu pomoc dziewczynom, które zmagają się z ubóstwem menstruacyjnym. Z badań wynika, że jedna na sześć uczennic w Polsce nie chodzi do szkoły z powodu braku pieniędzy na odpowiednie podpaski. Nie jest to jednak duże, dokładne badanie i nie obejmuje skali całego problemu. Jest więc co robić.

Nadal większość dziewczyn jest wychowywana w przekonaniu, że o okresie głośno się nie mówi. To jest błędne koło

Okres to wciąż temat tabu?

Owszem. Nadal są osoby, które wstydzą się kupować podpaski, wstydzą się o nich rozmawiać. Są osoby, które wzdrygają się, gdy słyszą: „ubóstwo menstruacyjne”. Bo dla nich już sam okres jest abstrakcyjny, a co dopiero problem z nim związany. Ale też młode kobiety nie radzą sobie z komunikowaniem swoich potrzeb. Jeśli uczennice zaczęłyby chodzić do pielęgniarki i mówić: „W domu jest taka sytuacja. Tata mi nie daje pieniędzy na podpaski”, to ta pielęgniarka musiałaby coś z tym zrobić. Ale nadal większość dziewczyn jest wychowywana w przekonaniu, że o okresie głośno się nie mówi. To jest błędne koło.

Jakim kobietom pomagacie? Głównie tym w wieku szkolnym czy też starszym?

Przede wszystkim zajmujemy się dorosłymi kobietami. Do tej pory były to: uchodźczynie, samotne matki i podopieczne Centrum Praw Kobiet. Pomagamy też kobietom, które napisały do nas i opowiedziały nam swoją historię, bo poruszyło je to, co robimy.

Akcja wręczania kubeczków menstruacyjnych/archiwum prywatne

Akcja wręczania kubeczków menstruacyjnych/archiwum prywatne

Która z nich najbardziej zapadła ci w pamięć?

Historia wychowanki domu dziecka. Julia napisała do nas, że ma 30 złotych kieszonkowego miesięcznie i składają się z koleżanką na tampony, ponieważ kiedy powiedziały wychowawcy, że zamiast tanich podpasek, które obcierają, chciałyby używać tamponów, żeby czuć się bardziej komfortowo, stwierdził, że nie ma takiej potrzeby. Więc praktycznie jedyne pieniądze, jakie mają, wydają na tampony. To jest dla mnie absurdalne, bo one są pod opieką państwa i dom dziecka powinien im zapewnić chociaż minimum godnego życia.

Czyli wy rozumiecie ubóstwo menstruacyjne również w ten sposób? Nie tylko jako całkowity brak pieniędzy na podpaski czy tampony.

Oczywiście. Takie przypadki też wliczamy w ubóstwo menstruacyjne, ponieważ to, że dziewczyna musi używać najsłabszej jakości podpasek zamiast tamponów, dzięki którym czułaby się bardziej komfortowo i mogłaby normalnie funkcjonować w czasie okresu, jest naszym zdaniem równie dyskryminujące. Taka dziewczyna nie może się czuć godnie, zachowywać swobodnie. Nie może być taka, jaka chciałaby być i robić tego, na co ma ochotę. Miesiączka jest dla niej ograniczeniem, a chodzi o to, żeby tak nie było.

Miesiączka / istock

Myślę, że często jest też tak, że pieniędzy nie brakuje, ale przeznacza się je na inne potrzeby. Kiedyś pewna dziewczyna powiedziała mi, że jej młodsza siostra zawsze przyjeżdżała do niej, gdy miała okres i prosiła o podpaski. Bo ich ojciec wydawał pieniądze tylko na swoje przyjemności.

Tutaj ubóstwo menstruacyjne wynikało z przemocy ekonomicznej, też zdarzają się takie sytuacje. Czasem brakuje również rozsądnego gospodarowania pieniędzmi czy wyobraźni. Facetowi może się wydawać, że nie ma potrzeby wydawać „dychy” na paczkę podpasek, skoro może kupić takie marki własnej Lidla czy Biedronki za 2 zł. A to jest przecież różnica.

Ważne jest też to, że każda z nas okres przechodzi inaczej. Moim zdaniem bardzo złym zjawiskiem jest ciągłe porównywanie. Gdy ogłaszamy naszą akcję w mediach, to od razu pojawiają się głosy: „Przecież ja na okres zużywam pięć sztuk podpasek. O czym wy w ogóle mówicie? Skąd te liczby?”. A przecież wszystkie jesteśmy inne – nasze ciało, fizjologia. Powinnyśmy zdawać sobie z tego sprawę i dostosowywać środki higieny do konkretnych kobiet, a nie tego, jak nam się wydaje.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ubóstwo menstruacyjne w Polsce. „Nasi politycy nie podejmują w tym kierunku żadnych działań”

Darmowe podpaski w szkołach w Nowej Zelandii. "Młode kobiety nie powinny mieć luk w swojej edukacji z powodu czegoś, co będzie normalną częścią ich dojrzałego życia”

Darmowe podpaski w szkołach w Nowej Zelandii. „Młode kobiety nie powinny mieć luk w edukacji z powodu czegoś, co będzie normalną częścią ich dojrzałego życia”

Menstruacyjne środki higieniczne

Jak kobiety radziły sobie z menstruacją? Historia kobiecych środków higienicznych

miesiączka

„Nikt nie powinien musieć wybierać – posiłek czy podpaska?”. Janina Bąk o projekcie Akcji Menstruacji, wspieranym przez Hello Zdrowie

różowy kubeczek menstruacyjny

„Mała szafka o wielkiej mocy”. Akcja Menstruacja rusza z projektem „Punkt Pomocy Okresowej”

majtki zabarwione krwią w zlewie

Rusza walka z ubóstwem menstruacyjnym w szkołach. Nowy projekt twórczyń Akcji Menstruacji

ekologiczne tampony i podpaski KAYA

Wszystko, co chciałabyś i powinnaś wiedzieć o organicznych tamponach i podpaskach

Dzisiaj pierwszy Narodowy Dzień Okresu. Nie, niestety nie w Polsce. Organizują go Amerykanki. O co walczą?

Monika Błotnicka / zdj. własne

„Chcemy wreszcie powiedzieć do widzenia babcinym majtkom do zadań specjalnych!” – mówią twórczynie PERIODO, czyli majtek wspierających kobiety podczas okresu

„Żądam edukacji menstruacyjnej od wczesnych lat szkolnych, a w reklamach podpasek krwi w kolorze krwi, a nie paryskiego błękitu” – mówi Anna Zajdel, aktywistka

https://www.istockphoto.com/

Od 8 do 17 tysięcy sztuk. Tyle każda z nas zużywa średnio w ciągu całego życia podpasek i tamponów. Warto więc zwracać uwagę na ich skład

„Być córką i nie zwariować” Katarzyny Miller i Anny Bimer już w sprzedaży. Hello Zdrowie jednym z patronów medialnych

Koncentracja w pracy – 10 rzeczy, które nas skutecznie rozpraszają

Kobieta

Endorfiny – co to za hormony i co je wytwarza?

Książę Harry na koncercie Vax Live/ fot. GettyImages

„Szczepionkę należy rozdać każdemu i wszędzie” – apelował książę Harry na wielkim koncercie promującym szczepienia na COVID-19

Kobieta siedzi na pomoście

Warsztaty milczenia. Kasia Bem tłumaczy, jak działa potęga ciszy

Magdalena Koleśnik / Sweat/ Gutek Film

Magdalena Koleśnik: Chodzi o to, aby budować swoje plemię, rodzinę z wyboru

Rozmawiasz? Nie przerywaj, nie kończ czyjejś myśli i nie mów za innych

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Co zamiast kwarantanny? Anglicy wpadli na pewien pomysł i będą go testować/fot. iStock

Co zamiast kwarantanny? Anglicy wpadli na pewien pomysł i będą go testować

Majówka w pełni. Czas pomyśleć więcej o… seksie

Kobieta

Strach jest wrogiem szczęśliwego życia. Dlaczego się boimy?

Percy Cerutty/fot. James Brian De Largie McArdle/Wikimedia Commons

Percy Cerutty – pionier CrossFitu

Syndrom chorego budynku - przyczyny i dolegliwości. Jak zapobiegać?

Syndrom chorego budynku – przyczyny i dolegliwości. Jak zapobiegać?

Najpopularniejsze

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na ujędrnienie i podniesienie piersi

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

Leki plus alkohol to zawsze niebezpieczne związki? Sprawdź, które lekarstwa nie lubią się z wyskokowymi trunkami

4 sposoby na pozbycie się oponki z brzucha. I nie chodzi wcale o robienie brzuszków

Oto 7 ćwiczeń, za które twój kręgosłup ci podziękuje. Wystarczy niewiele, by poczuć znaczną różnicę

Stanie na rękach – krok po kroku

Stanie na rękach – krok po kroku

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

brzuszki na piłce

Sposób na bolące lędźwie. Jak sobie ulżyć?

Kobieta popijająca winko

„Alkoholiczka, która pije wino albo piwo, twierdzi, że nie ma problemu”. Kobiecy alkoholizm

Anja Rubik: nastolatki uczą się, że macica nie jest śmietnikiem na sprężynki

Stres. Jak sobie z nim radzić? Oto 14 pomysłów, jak poradzić sobie ze stresem

Kobieta ćwiczy

Chcesz dobrze zacząć dzień? Oto propozycje ćwiczeń na poranny rozruch