Przejdź do treści

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną
Jan Szyszko. Zdj: Arno Mikkor/Flickr
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Zator płucny polega na gwałtownym zamknięciu albo zwężeniu tętnicy płucnej lub części jej rozgałęzień poprzez czynnik zatorowy. Czynnikiem tym są najczęściej zakrzepy powstałe na skutek żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Zatorowość płucna to jedna z częstych przyczyn zgonów na całym świecie. W Polsce zmaga się z nią około 2000 osób rocznie. Według nieoficjalnych informacji, Jan Szyszko, były minister środowiska, zmarł w wyniki zatorowości płucnej.

W przypadku zatoru płucnego objawy pojawiają się natychmiast po zablokowaniu tętnicy – dominuje duszność połączona z bólem i uczuciem ucisku w klatce piersiowej. Chory wymaga niezwłocznej pomocy lekarskiej, która opiera się na leczeniu farmakologicznym i chirurgicznym. Jej brak może zakończyć się śmiercią.

Co to jest zator płucny?

Zator płucny, inaczej zatorowość płucna (łac. embolia arteriae pulmonalis), to choroba spowodowana zamknięciem lub zwężeniem tętnicy płucnej przez czynnik, który stanowi materiał zatorowy. Ze schorzeniem boryka się około milion osób na całym świecie. Uznaje się ją za jedną z przyczyn zgonów, ponieważ 7% chorych umiera pomimo otrzymanej pomocy medycznej.

Z zatorowością płucną zmagają się głównie ludzie starsi, choć choroba dotyka także i osób młodych.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

PROMOCJA
Zdrowie umysłu
Less Stress from Plants 60 kaps. wegański
60,00 zł 90,00 zł
Kobieta kaszle z powodu zachłystowego zapalenia płuc

Kiedy dochodzi do zatoru płucnego?

Główną przyczyną zatorów płucnych są skrzepliny powstałe na skutek zakrzepicy kończyn dolnych lub miednicy mniejszej. Oderwane od żyły mogą spowodować nie tylko zator w płucach, ale i udar mózgu lub zawał serca. Czynnikiem ryzyka przy zatorowości płucnej są także przebyte operacje chirurgiczne, które wiążą się z unieruchomieniem chorego, lub nowotwory w zaawansowanym stadium.

Materiał zatorowy może się tworzyć również pod wpływem urazów, takich jak złamania albo zwichnięcia, oraz na skutek wprowadzenia cewnika do żyły centralnej (lub jego usunięcia).

W przebiegu zatorów płucnych wyróżnia się trzy postacie kliniczne:

  • masywną postać zatorowości płucnej z obniżonym ciśnieniem rozkurczowym, czyli hipotonią trwającą około 15 minut, która nie jest spowodowana przez arytmię lub odwodnienie;
  • submasywną postać zatoru płucnego, której cechą charakterystyczną jest przeciążenie komór, mimo że ciśnienie tętnicze chorego jest prawidłowe;
  • niemasywną postacią, która przebiega z prawidłowym ciśnieniem tętniczym i bez cech upośledzenia prawej komory serca.

Przy rozpoznanym zatorze płucnym ICD 10 (kod klasyfikujący jednostkę chorobową) to I26.

Objawy zatoru płucnego

Przy zatorze płucnym objawy pojawiają się natychmiast po zamknięciu światła tętnicy. Zatorowość płucna manifestuje się poprzez:

  • narastającą duszność,
  • dolegliwości bólowe i uczucie ucisku w klatce piersiowej,
  • przyspieszone bicie serca,
  • gwałtowne napady suchego kaszlu,
  • sinica w okolicach ust spowodowana niedotlenieniem,
  • krwioplucie,
  • gorączka,
  • zlewne poty,
  • zasłabnięcia lub omdlenia.

Chory z zatorem płucnym powinien otrzymać natychmiastową pomoc medyczną. Jej brak może skończyć się śpiączką lub śmiercią.

Zobacz także

Zator płucny – diagnostyka

W diagnostyce zatoru płucnego EKG (elektrokardiogram) nie wystarczy, aby postawić diagnozę, Choć w EKG widać tachykardię i nadkomorowe zaburzenia rytmu serca, to i tak konieczne jest wykonanie szeregu badań laboratoryjnych i obrazowych. U chorego z zatorem zauważalne jest nie tylko wysokie stężenie troponin sercowych i D-dimeru w osoczu, ale też i płyn w opłucnej oraz powiększona sylwetka serca w badaniu rentgenowskim.

Gdy wynik tych badań jest niejednoznaczny, pacjentowi zaleca się scyntygrafię płuc albo spiralną tomografię komputerową. Pomocna będzie także arteriografia płucna z podaniem środka cieniującego, echokardiografia i badanie żył metodą Dopplera.

Zator płucny – leczenie i rokowania

Leczenie zatoru płucnego polega na rozpuszczeniu lub usunięciu skrzepu blokującego tętnicę. Choremu podaje się dożylnie środki trombolityczne, stosując jednoczesne leczenie przeciwzakrzepowe, które opiera się na heparynie, warfarynie albo acenokumarolu. Ich regularne stosowanie zapobiega kolejnym zatorom. Pacjent z zatorowością płucną powinien otrzymać tlen i silne środki przeciwbólowe.

Jeśli farmakoterapia nie przynosi oczekiwanych rezultatów, wdraża się leczenie chirurgiczne. Wykonywany jest zabieg embolektomii, który polega na otwarciu tętnicy i usunięciu materiału zatorowego poprzez założenie do żyły specjalnego filtra. Przeprowadza się go w sytuacjach zagrożenia życia.

Rokowania przy zatorze płucnym są z reguły niekorzystne, gdyż ma on nieprzewidywalny i gwałtowny przebieg. Chorobę cechuje wysoka śmiertelność, bez szybkiej diagnozy i natychmiastowego leczenia chory ma nikłe szanse na przeżycie.

Przy zatorach płucnych zapobieganie jest możliwe tylko wtedy, gdy chory regularnie przyjmuje leki przeciwkrzepliwe i przestrzega zaleceń lekarza.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Tom I, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, s. 408–412.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Polska kardiolożka w elitarnym gronie najlepszych naukowców z całego świata

Svante Pääbo laureatem nagrody Nobla w dziedzinie medycyny. „Udało mu się dokonać niemożliwego”

Kobieta

Jak oddychać? Kasia Bem przedstawia proste ćwiczenie, które czyni cuda

„Pewnie zrezygnowałabym wcześniej, gdyby nie panujący w środowisku pogląd, że jak się już ma zawód medyczny, to nie możliwości odwrotu” – rozmowa z lek. Ewą Stawiarską, która odeszła z medycyny

W Polsce brakuje chirurgów / istock

Wkrótce w Polsce zabraknie chirurgów. „Za chwilę nie będzie komu operować” – alarmują eksperci

„Zdarzają się sytuacje, że pacjent nie powie lekarzowi wszystkiego, a powie pielęgniarce” – mówi Anna Szczypta, krajowa konsultantka w dziedzinie pielęgniarstwa epidemiologicznego

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Paulina Łopatniuk

Nie jest tak, że elegancko zapakowane wycinki przyjeżdżają w pudełkach gotowe do oglądania. Jelito trafia do nas w wiadrze lub słoiku z formaliną – mówi Paulina Łopatniuk, patomorfolożka

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

„Proces umierania to jeszcze nie śmierć, to część życia”. O uporczywej terapii w polskich realiach mówią dr n. med. Agata Malenda i doula umierania Anja Franczak

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Siedem osób usłyszało zarzuty w sprawie samobójstwa znanego lekarza. "Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna"

Siedem osób z zarzutami w sprawie samobójstwa znanego lekarza. „Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna”

Polscy lekarze na misji w Zambii: „Jeśli ktoś pokocha ten kontynent, łatwo w niego wsiąka. Jeszcze bardziej czujemy tu sens naszej pracy”

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

„Tam, gdzie ktoś inny zastanawia się trzy razy czy iść i zaryzykować, tam Polak już jest”. O medycynie ekstremalnej mówi Dariusz Jaroń, autor książki „Ekstremalni”

Polska, Ukraina, Portugalia. Jak w tych trzech krajach funkcjonuje ochrona zdrowia? O pracy medyków na świecie opowiada Aleksandra Myszczuk, „Lekarka w podróży”

David Beckham oddał na dobę swoje konto na Instagramie lekarce z Charkowa. Cały świat zobaczył, jak wojna zmieniła rzeczywistość w szpitalach

David Beckham oddał na dobę swoje konto na Instagramie lekarce z Charkowa. Cały świat zobaczył, jak wojna zmieniła rzeczywistość w szpitalach

"Zamierza pani mieć dzieci?" - czy pracodawca na rozmowie o pracę ma prawo zadać nam takie pytanie? Wyjaśniają prawniczki

„Zamierza pani mieć dzieci?”. Czy pracodawca na rozmowie o pracę ma prawo zadać nam takie pytanie? Wyjaśniają prawniczki

Ty zawsze w trzech swetrach, a dalej ci zimno? Oto kilka możliwych przyczyn

Będą nas leczyć lekarze po zawodówkach? Tak będzie, jeśli projekt rządu wejdzie w życie

Będą nas leczyć lekarze po zawodówkach? Tak będzie, jeśli projekt rządu wejdzie w życie

Ig Noble przyznane

Ig Noble przyznane! W dziedzinie medycyny zwyciężyło odkrycie, że orgazm może… udrażniać nos

Józefa Joteyko

HELLO PIONIERKI: Jak Józefa Joteyko rzuciła na kolana najważniejsze uczelnie Europy, a w Polsce zamknięto przed nią większość naukowych gabinetów

Bronisława Dłuska/ grafika: Joanna Zduniak

HELLO PIONIERKI: Jak Bronisława Dłuska, kobieta o „atomowej” energii, dokonała dzieła większego niż odkrycie radu

Anna Szymczak-Krasoń, pielęgniarka

„Zanim pacjent trafi do lekarza, wyżyje się na pielęgniarce” – mówi Anna Szymczak-Krasoń, pielęgniarka

Najpopularniejsze

Ćwiczenia na biust

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na jędrne piersi

Kobieta wąchająca kwiat

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Kobieta mindfulness

Mindfulness dla początkujących. Kasia Bem zdradza 5 prostych zasad uważności

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Kobieta ćwiczy

Ćwiczenia na wzmocnienie kręgosłupa – łatwe i skuteczne

Kobieta w stroju fitness

Oponka na brzuchu. Jak zredukować ten problem?

Kasia Bigos trenerka

Ćwiczenia z hantlami – wypracuj smukłe ramiona

Joga hormonalna – sposób na równowagę

8 rzeczy, za które pokochają cię twoje stawy. Nie tylko wysiłek fizyczny!

Smartfon a dolegliwości / istock

Smartfon a dolegliwości, które może wywołać. To nie tylko bezsenność

Kobieta ćwiczy

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

Kobieta popijająca winko

„Alkoholiczka, która pije wino albo piwo, twierdzi, że nie ma problemu”. Kobiecy alkoholizm

7 najgorszych typów butów dla twoich stóp. Jakie obuwie może być niebezpieczne?

kobieta z hantelkami

Ćwiczenia na jędrne pośladki z hantlami. Zamiast tylko siedzieć na pupie – ćwicz ją!

×