Przejdź do treści

Molekuły zakochania – co się dzieje z twoim organizmem, gdy rusza miłosna machina?

iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Obrońcy Azowstalu wrócili z niewoli do domów. „Większość nie ma rąk lub nóg”
Sylwia Majcher o suszy w Polsce: „Kolejne gminy wprowadzają ograniczenia przy korzystaniu z wody. A my często lejemy ją bezrefleksyjnie”
Meghan Markle o normalizacji poronienia i o aborcji. „To, co dzieje się w naszych ciałach, jest głęboko osobiste”
Siostra Bożenna o traumie, z którą mierzą się pacjenci w Polsce: „Brak personelu, brak sprzętu, brak czasu, brak informacji, brak zainteresowania, brak empatii”
Tropikalne noce zabiorą nam sen i dobre samopoczucie? Sprawdź, jakie mogą mieć skutki dla twojego zdrowia

Poznaliście się zupełnie przed chwilą, ale już wiesz, że dzieje się coś niezwykłego. Miłosna maszyna ruszyła. Czy zakochanie to naprawdę stan wyjątkowy? Przekonaj się, co dzieje się wtedy w twoim organizmie.

Wrota miłości: skład chemiczny mózgu

Za uczucie zakochania odpowiada skład chemiczny mózgu. Celem zakochania jest proste założenie biologii – zapewnienie trwałości gatunku Homo sapiens sapiens, a więc nas wszystkich. Transkulturowa psychologia dowodzi, że choć z kochaniem różnie bywa, to wszyscy ludzie zakochują się tak samo. Interdyscyplinarne badania mózgu potwierdzają tę tezę.

Neurobiologiczne mechanizmy stanu zakochania, jak i miłości, związane są głównie z mózgowym ośrodkiem nagrody i uzależnienia. Obejmuje on fragment przedczołowej kory mózgowej oraz układ limbiczny. Kora mózgowa odpowiedzialna jest za wyższe stany umysłowe człowieka, przede wszystkim te świadome. Natomiast układ limbiczny jest pierwotną częścią mózgu, dlatego wywołuje nieświadome fizjologiczne objawy emocjonalne. Funkcjonalna zasada działania ośrodka nagrody jest dość prosta. Opiera się na kilku obwodach nerwowych rozpiętych między powyższymi anatomicznymi składowymi miłości. Życie jednak stawia wymagania.

Fenyloetyloamina: motyle w brzuchu

Na samą myśl o partnerze rozpromieniasz się. Wszystko wydaje się proste. Stąpasz pięć centymetrów nad ziemią. Oznacza to, że teraz do Twojego mózgu, z prędkością ponad 400 km/godz., docierają miliony pozytywnych impulsów nerwowych. Dosłownie odczuwasz naelektryzowanie. Zawrotna prędkość reakcji już po czterech sekundach wyzwala produkcję fenyloetyloaminy – biochemicznego neuroprzekaźnika układu limbicznego. W mózgach zakochanych jest jej 14 tysięcy razy więcej niż u pozostałych! Wywołuje ona początkowe fizjologiczne objawy zakochania. Pojawia się gęsia skórka, przyspieszone bicie serca, drżenie ciała i motyle w brzuchu. Fenyloetyloamina wprowadza nas w stan energetycznego pobudzenia. Czas na pierwszy spacer, pierwszy kontakt.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

PROMOCJA
Zdrowie umysłu
Less Stress from Plants 60 kaps. wegański
60,00 zł 90,00 zł
para chłopak i dziewczyna

Jest cudownie i nawet nie wiecie, że natura was sprawdza. Pierwszy pocałunek jest genetycznym testem smakowym dla organizmu. Osoby o genotypach do siebie zbliżonych, a więc dających mniejszą gwarancję na zdrowie potomstwo, odczują ten smak jako kwaśny. Podobnie jest z zapachem, który wydaje się mniej atrakcyjny, gdy białka głównego układu zgodności tkankowej (MHC) są między partnerami mniej zróżnicowane. Ślina mężczyzny zawiera również bioaktywny testosteron, który może nawet pobudzić ośrodki podniecenia seksualnego kobiety. Teraz, po nieświadomym przeanalizowaniu osobistych kryteriów dotyczących wyboru partnera, uwzględniając wszelkie modele miłości, nadchodzi moment, w którym dokonujemy, „życiowego” wyboru, ale…

Noradrenalina: miłość jest ślepa

Następuje szybkie zamknięcie szlaków nerwowych oraz wyhamowanie ośrodków mózgowych odpowiedzialnych za funkcje oceny, w tym również za krytyczne myślenie, a więc za negatywny osąd partnera. Podobne wyhamowanie tej części ma miejsce podczas imprezy zakrapianej alkoholem, kiedy wydaje nam się, że wszyscy potencjalni partnerzy są piękni i atrakcyjni. Wtedy bywa, że rankiem, do kaca fizjologicznego, dochodzi moralny. Tu jednak, podczas zakochania, dzięki noradrenalinie, jesteśmy bezpieczni – jednoznacznie ukierunkowani. Dostajemy energię do zabiegania o uczucie, „po trupach”.

Za wszelką cenę pragniemy kontaktu z naszą wymarzoną osobą. Nie możemy spokojnie usiedzieć w domu. Z udziałem fenyloetyloaminy, której dotychczas w organizmie było bardzo dużo, jest syntezowana dopamina – bezpruderyjny neuroprzekaźnik biochemiczny. Teraz jesteśmy pod jej przemożnym wpływem. Dopamina sprawia, że zależnie od kontekstu „czegoś” nam się chce, a kiedy jest jej dużo, tego „czegoś” chce nam się bardzo. Stadium zakochania uzupełnia oksytocyna i wazopresyna. Pierwsza gwarantuje zbudowanie trwałych więzi z partnerem, głównie u kobiet. Gdyby nie oksytocyna, kobiety w ogóle nie miałyby ochoty na miłość. Druga z kolei, nazywana hormonem monogamii, jest szczególnie ważna u mężczyzn. Całości dopełniają powszechnie znane i lubiane męski testosteron i kobiecy estradiol, które przyjemnie wzmagają pożądanie seksualne. Eliksir gotowy.

Dopamina: głód miłości

Ogarnia nas nieustające pragnienie bycia razem, ciągłe, wręcz natrętne myślenie o ukochanej osobie, oderwanie od rzeczywistości. Jesteśmy uzależnieni. Winna jest dopamina, która także odpowiada za uczucie głodu, pragnienia oraz uzależnienia. Dlatego w tej fazie tęsknota za obiektem westchnień jest stanem fizjologicznego głodu chemicznych substancji. Prowadzi to do fizycznego uzależnienia od miłości, identycznego jak uzależnienie od morfiny. Dodatkowo duża ilość dopaminy wpływa na wyłączenie ośrodka lęku społecznego. Wzmaga to naszą samoocenę, odwagę w kontaktach interpersonalnych, zupełnie jak po tabletce ecstasy. Wykazano, że niski poziom dopaminy w tym samym regionie mózgu wywołuje fobię społeczną. Fenyloetyloamina odpowiada za stan euforyczny zakochania, porównywany z tym po amfetaminie. Zakochanie jest więc odurzającym molekularnym koktajlem. Dlaczego tak obezwładnia naszą wolę.

Oksytocyna: nagroda za trudy

Miłość wiąże się z przezwyciężaniem trudności (o kompromisach w związku nawet jeszcze nie wspominając). Musi zatem istnieć mechanizm, który będzie motywował do działania. Najprostsza droga ku motywacji prowadzi poprzez nagradzanie, a nawet uzależnienie związane z uczuciem przyjemności i nasycenia. Dlatego też, z założenia, bezinteresowna miłość rodzi się w tak zaborczym i ekonomicznie ukierunkowanym ośrodku – aby motywować przez nagradzanie, ale „do czasu”. Popularne powiedzenie mówi, że nic nie trwa wiecznie. Stopień euforycznego zakochania, wiązany z poziomem fenyloetyloaminy, po około dwóch latach zaczyna spadać. Tym samym spada także poziom dopaminy, od której mocno się uzależniliśmy. Zaczynamy zastanawiać się, co się dzieje, pytać, czy nasz związek się rozpada. Owszem, to bardzo możliwe. I tu mamy dwa wyjścia. Wiele osób szuka nowych dopaminowych doznań związanych z nastawieniem na nowy obiekt. Jeśli jednak nadal kochamy, stawiamy na endorfinę, której działanie zbliżone jest do działania morfiny, a więc wysyca nam dopaminowy głód zakochania. Z pomocą oksytocyny łagodnie przechodzimy w fazę stabilizacji uczucia.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta stoi w basenie

Co roku wracasz z urlopu rozczarowana? Zmień to!

chłopak i dziewczyna w lesie

„Nie zmieniajmy na siłę partnera, tak samo jak nie chcemy, aby to on zmieniał nas”. Jak poradzić sobie z kryzysem w związku podczas wakacji?

„W naszej kulturze rywalizacja między siostrami jest często bardziej zaogniona” – o toksycznych relacjach między rodzeństwem mówi psycholożka Małgorzata Rutkowska

Gruba w głowie. „Schudłam 18 kg i poczułam się oszukana. Czekałam na wielką zmianę, a czułam się tylko gorzej”

Żałoba po związku / unsplash

Żałoba po związku? To możliwe. Daj sobie tylko prawo do tego, by czuć się źle

„W ustawieniach Hellingera chodzi o udrożnienie często zablokowanego przepływu miłości” /fot. Pexels

„W ustawieniach Hellingera chodzi o udrożnienie często zablokowanego przepływu miłości”. O kontrowersyjnej metodzie pracy z emocjami

„W pomaganiu można się zatracić i przesadzić. Dlatego warto zrozumieć potrzeby drugiego człowieka i poznać swoje ograniczenia” – mówi psycholożka Sylwia Żbik-Weiss

Paulina Zagórska: Sprawa Amber Heard jest doskonałym przykładem seksizmu i mizoginii

Paulina Zagórska: „Sprawa Amber Heard jest doskonałym przykładem seksizmu i mizoginii”

Para stoi na moście

Milena Wojnarowska o wchodzeniu w toksyczne związki: „Klimat, który tworzy niezdrowa relacja, może kojarzyć się nam z poczuciem bezpieczeństwa”

Panu nie spodobały się plakaty i postanowił je zniszczyć. Inni pokazali mu, że to nie takie łatwe

para na kanapie

Czy można być niewiernym… genetycznie? Rozwiewamy wątpliwości

Kobieta siedzi na moście nad jeziorem

Zastanawiasz się, czy wakacje solo to oby na pewno dobry pomysł? Poznaj 5 korzyści płynących z takiego urlopu

Logan Ury/ Materiały prasowe

„Miło jest czuć motyle w brzuchu, ale one mogą nas sprowadzić na manowce” – mówi Logan Ury, coach randkowania

"Karanie ciszą jest przemocą. Zawsze prowadzi do pogorszenia relacji" - podkreśla psycholożka

„Karanie ciszą jest przemocą. Zawsze prowadzi do pogorszenia relacji” – podkreśla psycholożka

„Divorce party może być jak publiczny spektakl mający na celu 'odczarowanie’ sytuacji społecznie uznawanej za porażkę”. O tym, czy rozwód zawsze musi oznaczać traumę, mówi socjolog prof. Mariola Bieńko

Joanna Godecka, psychoterapeutk

„Tyle razy słyszałam, że go zdradzam. Żałuję, że tego nie zrobiłam”. Z Joanną Godecką rozmawiamy o patologicznej zazdrości w związku

Ugryź się w język i zostaw na boku swoje rozpasane ego. Jak się kłócić, żeby było dobrze?

Barbara Filipczyńska /fot. archiwum prywatne

„Kiedy dusza ustala kierunek działania, a umysł je realizuje, zaczynamy żyć tak, jak chcemy”. Czym jest Soul Coaching® mówi Barbara Filipczyńska

„Obdarowywanie może być manipulacją”. Kiedy prezenty mogą stać się problemem, pisze Milena Wojnarowska, psycholożka

Przytulanie mężczyzn

Przytulanie mężczyzny. Dlaczego niektórzy ludzie nie chcą się przytulać?

Czy rozmiar i kolor talerza ma znaczenie? / pexels

Czy rozmiar i kolor talerza mają znaczenie, kiedy chcemy schudnąć? Na to pytanie odpowiada profesorka Katarzyna Siuzdak

Kobieta śmieje się

Kilka prostych rad, które sprawią, że moc pozostanie z wami przez cały dzień

Nigdy na nic nie masz czasu? Zobacz, na czym możesz go łatwo zaoszczędzić

„Ich współpracownicy często opisują to jako obcowanie z czystym – niejako nieludzkim – intelektem”. Jak rozpoznać psychopatę, tłumaczy ekspertka

Najpopularniejsze

Ćwiczenia na biust

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na jędrne piersi

Kobieta wąchająca kwiat

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Kobieta w stroju fitness

Oponka na brzuchu. Jak zredukować ten problem?

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

Intymne dolegliwości rowerzystek. Sprawdź, jak zadbać o siebie w trakcie rowerowych wojaży

Jak dbać o nogi w podróży?

Kobieta ćwiczy

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

Kasia Bigos trenerka

Ćwiczenia z hantlami – wypracuj smukłe ramiona

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

Kobieta ćwiczy

Oto 7 ćwiczeń, za które twój kręgosłup ci podziękuje. Wystarczy niewiele, by poczuć znaczną różnicę

7 najgorszych typów butów dla twoich stóp. Jakie obuwie może być niebezpieczne?

Kobieta ćwiczy

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

Smartfon a dolegliwości / istock

Smartfon a dolegliwości, które może wywołać. To nie tylko bezsenność

Kobieta popijająca winko

„Alkoholiczka, która pije wino albo piwo, twierdzi, że nie ma problemu”. Kobiecy alkoholizm

Średnia długość życia / rawpixel

Długość życia na świecie. 10 krajów, w których żyje się najdłużej

×