„To ja, babciu…”
Na wnuczka, na policjanta, na urzędnika… Oszustom nie brakuje pomysłów, żeby wyłudzić pieniądze od seniorów. To właśnie starsi ludzie najczęściej padają ofiarą ich przebiegłości. Jedną z najpopularniejszych technik jest scam. Polega on na zmanipulowaniu ofiary i zaangażowaniu jej emocjonalnie w wymyśloną opowieść. Najczęściej scamerzy dzwonią do swoich ofiar i – na przykład – opowiadają o wypadku wnuczka, którego życie może uratować duża suma pieniędzy. Przedstawiają się jako kolega wnuczka, który przejmie od niech pieniądze i dostarczy do prywatnego szpitala. Sprawcy wykorzystują ufność i dobroć starszych ludzi, którzy są gotowi zrobić wszystko, aby ocalić życie bliskich.
Policyjne statystyki podają, że w 2024 r. stwierdzono w Polsce 3825 oszustw dokonanych z użyciem metod manipulacyjnych, takich jak chociażby słynna metoda „na wnuczka”. Tego typu wyłudzenia są także, niestety, popularne w innych krajach. Mimo licznych kampanii edukacyjnych, wiele starszych osób wciąż pada ofiarą wyłudzaczy.
Rolki
„Witajcie oszuści. Jestem waszym koszmarem”
Brytyjczycy wpadli na pomysł, jak z tym walczyć – stworzyli Daisy. To chatbot, który udaje starszą panią zawsze chętną do telefonicznych pogaduszek. Babcia AI odbiera telefony od oszustów i zajmuje ich długą, cierpliwą rozmową. W ten sposób zmniejsza szanse na to, że zadzwonią do prawdziwej seniorki lub seniora i wyłudzą pieniądze. Jej celem jej marnowanie czasu oszustów. Jedna rozmowa z nią może trwać nawet godzinę. „Rany, jak ten czas leci!”- zagaduje sprawców.
„Gdy gadają ze mną, nie mogą oszukiwać ciebie” – uzasadnia Babcia Al w nagraniu na YouTube.
To rozwiązanie stworzył brytyjski operator Virgin Media O2. I jest bardzo skuteczne. Jak podaje CyberRescue, chatbot potrafi zatrzymać setki prób oszustwa w ciągu jednego dnia.
„Witajcie oszuści. Jestem waszym koszmarem” – ostrzega w tym samym filmiku.
Jednak specjaliści twierdzą, że najważniejsza jest edukacja społeczna, polegająca na uświadamianiu seniorów, żeby natychmiast się rozłączali, jeśli podejrzewają, że rozmowa, którą prowadzą, jest niepokojąca.