Przejdź do treści

Przydałoby się tornado

Przydałoby się tornado
Nadciąga tornado. Źródło: NOAA
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Ignoruj zagrożenia, pamiętaj o lansie, nadużywaj słońca…Sposobów na zepsuty urlop jest znacznie więcej!
Pies kontra upał. Jak pomóc zwierzakowi? Podpowiadamy!
6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie
Stresujesz się? Poćwicz! Propozycje ćwiczeń
„Przestańmy pytać kobiet o to, czy są w ciąży. Często to po prostu wzdęcia” – apeluje ciałopozytywna instagramerka Danae Mercer

Nie da się zatrzymać tornada, ale można je namierzyć… zanim powstanie. Do tego trzeba jednak mieć wojskowy gadżet warty parę milionów dolarów. I z jego pomocą polować na żywioł.

Do namierzania ekstremalnych wichur i ulew służą, jak wiadomo, radary. W Polsce też działa taka sieć obserwacyjna. Jednak typowy radar pogodowy nie jest w stanie namierzyć takiego maleństwa jak tornado, czy też jego mniej energetycznej siostry – trąby powietrznej. Dlatego w USA ostrzeżenia przed wirem podawane są z wyprzedzeniem tylko 15-20 minut.

To za mało, aby na atak żywiołu przygotować szpitale, szkoły, czy na przykład ewakuować stadion. Na dodatek ponad połowa ogłaszanych obecnie alarmów jest fałszywych i wiele ludzi ucieka dopiero wtedy, gdy zobaczy wir. Kłopot w tym, że jeśli skieruje się on prosto na nich, nie zdążą się schować. Najgorzej jest wtedy, gdy tornado uderza w tereny gęsto zamieszkałe. Zbiera wówczas straszliwe żniwo, jak w środę w miasteczku Granbury na południe od Dallas, gdzie zabił co najmniej sześć osób i ranił ponad sto, a setki domów zrównał z ziemią.

Krajobraz po tornadzie. Źródło: NOAA

Szykuje się jednak rewolucja. Oto w specjalnym ośrodku badawczym pod Oklahoma City meteorolodzy testują wypożyczoną od wojska zabawkę zwaną radarem ze skanowaniem fazowym. Cudo to nie ma obrotowej anteny, lecz składa się z czterech paneli emitujących w cztery strony świata wiązki fal elektromagnetycznych. Dzięki temu może równocześnie śledzić około stu celów. Wcześniej stało na okręcie i służyło do kierowania pociskami rakietowymi. Niedawno wymontowano je i wywieziono w głąb lądu, gdzie ustawiono na specjalnej wieży:

Radar ze skanowaniem fazowym pod Oklahoma City. Źródło: NOAA National Severe Storms Laboratory

Wojsko korzysta z takich urządzeń od trzech dekad. Cywili trzymano jednak z daleka od nich. Teraz to się zmienia. Testy wykazały bowiem, że taki radar mógłby śledzić równocześnie wiele tornad. A nawet więcej: wykrywać je zanim powstaną! Wiązka fal potrafi bowiem rozpoznać ruchy powietrza poprzedzające powstanie zabójczego wiru. To ważne, bo pozwala zyskać kilkanaście cennych minut, a jeśli do zestawu dołączyć komputer z modelem symulującym zachowanie się chmury, wówczas ostrzeżenie do mieszkańców można wysłać na trzy kwadranse przed pojawieniem się tornada, gdy znajduje się ono jeszcze w fazie embrionalnej, przyczajone gdzieś we wnętrzu chmury burzowej. I o to właśnie chodzi meteorologom.

Taki radar ma setki oczu, patrzy na cztery strony świata i nic mu nie umknie. Źródło: NOAA

Wojskowe cacko traktuje nowo powstającą chmurę burzową jak wroga. Koncentruje się na niej, przesyłając co 20-30 sekund nowe obrazy zjawiska. A jeśli w jego zasięgu pojawi się kolejna podejrzana chmura, ją także weźmie na cel i zacznie równocześnie śledzić z identyczną dokładnością. Równocześnie może obserwować (i ostrzegać) znajdujące się w pobliżu samoloty.

Takich sztuczek nie potrafią tradycyjne radary pogodowe, nawet te najnowszej generacji. Dlatego Amerykanie chcą w ciągu dwóch dekad zastąpić wojskowymi zabawkami wszystkie obecnie pracujące radary meteorologiczne, a przy okazji także te, które obsługują komunikację lotniczą. Na razie w ośrodku na przedmieściach Oklahoma City trwa „oswajanie” nowego sprzętu i czekanie na tornado, na którym można będzie sprawdzić skuteczność radaru.

To trochę paradoks, ale od samej natury zależy w dużym stopniu, jak szybko nowe urządzenia wejdą do użytku. Im więcej ześle tornad w najbliższych latach, tym oczywiście gorzej dla mieszkańców Oklahomy, ale zarazem lepiej dla naukowców pracujących nad systemem wczesnego ostrzegania przed żywiołem. Być może za parę dekad, gdy radary ze skanowaniem fazowym dawno już przestaną być tajne, będziemy je instalowali także w Polsce, szczególnie że częstotliwość trąb powietrznych w naszym kraju ma wzrosnąć w związku z podnoszeniem się średnich temperatur w sezonie letnim.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

PROMOCJA
Zdrowie umysłu
Less Stress from Plants 60 kaps. wegański
60,00 zł 90,00 zł

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta

Sylwia Majcher o suszy w Polsce: „Kolejne gminy wprowadzają ograniczenia przy korzystaniu z wody. A my często lejemy ją bezrefleksyjnie”

Zmiany klimatyczne zabierają nam sen. Zaskakujące odkrycie naukowców

Kobieta stoi na pustyni

Czy na Ziemi zabraknie piasku? „Piasek jest drugim najbardziej eksploatowanym zasobem na świecie” – ostrzega ekoaktywistka Paulina Górska

Dziewczyna hamak

5 patentów na wiosenne przemęczenie. Sprawdź, jak ustrzec się przed kacem po zimie

„Nie idziemy do lasu zwiedzać, tylko wziąć w nim udział”. O wielkiej mocy lasoterapii mówi psychiatra i ekoterapeutka Katarzyna Simonienko

Kobieta śmieje się

Kilka prostych rad, które sprawią, że moc pozostanie z wami przez cały dzień

Kobieta

Szybkie marsze na poprawę humoru i lepszą kondycję

Science Zen / mat. pras.

Czas na realne zmiany. Trudna sytuacja młodych doktorantów w Polsce

Słoneczniki

Jak wojna w Ukrainie wpłynie na globalną produkcję żywności? „Kryzys dotknie nas wszystkich” – ostrzega Paulina Górska

Świadomy sen

Świadomy sen – jak kontrolować sen, jak świadomie śnić?

Oczyszczanie szałwią białą

Oczyszczanie szałwią białą – właściwości lecznicze kadzidła

Ołowiany pocałunek, czyli szminka z dodatkami

„Mówi się, że akademia to big boys’ club, tymczasem kobiet-doktorantek jest coraz więcej i chcą zostać usłyszane” – mówią twórcy projektu Science Zen

16-latkowie z Polski jako pierwsi na świecie znaleźli sposób na utylizacje plastiku

16-latkowie z Polski jako pierwsi na świecie znaleźli sposób na utylizacje plastiku

Plakat

W piątkowe południe zawyją syreny alarmowe. To „Alarm dla klimatu”

Natalia Budnik /fot. Karolina Zajączkowska

Natalia Budnik: Godzenie w mieście interesów ludzi, zwierząt i roślin jest bardzo trudne, ale za każdym razem trzeba negocjować ze sobą, z własnymi potrzebami, wygodą

Dziecko

Wirtualna rzeczywistość pomaga chorym spełniać marzenia. Film Piotra Łoja podbija internet

Kobieta trzyma w rękach odzież

Co się dzieje z ubraniami wrzuconymi do kontenerów? Wyjaśnia Paulina Górska

Acro joga – czym jest i dlaczego warto ją uprawiać

Greta Thunberg

„Ubrania pożyczam od znajomych”. Greta Thunberg na okładce pierwszego wydania „Vogue Scandinavia” krytykuje przemysł odzieżowy

Kobieta

„Czerwony alarm dla ludzkości”. Raport Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) to „akt oskarżenia przeciwko człowiekowi”

Klimat ma wpływ na liczbę poronień? Coraz więcej badań pokazuje, że to możliwe

Klimat ma wpływ na liczbę poronień? Coraz więcej badań pokazuje, że to możliwe

„Chłopaki nie płaczą”? Wyjaśniamy, dlaczego już nikt nigdy nie powinien tak mówić

joga yoga

Joga w hamaku. Ćwicz nad ziemią!

Najpopularniejsze

Ćwiczenia na biust

Ćwiczenia na biust. 6 sposobów na jędrne piersi

Kobieta wąchająca kwiat

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Kobieta w stroju fitness

Oponka na brzuchu. Jak zredukować ten problem?

Intymne dolegliwości rowerzystek. Sprawdź, jak zadbać o siebie w trakcie rowerowych wojaży

Jak dbać o nogi w podróży?

kobieta na wydmach

„Odpuszczanie” jest dobre dla ambitnych i konsekwentnych kobiet – podpowiada nam psycholożka Anita Kruszewska

Kobieta ćwiczy

Twój kręgosłup potrzebuje wsparcia? Oto kilka ćwiczeń, które go wzmocnią

Fit Matka Wariatka / Facebook

Agresja i fałszywa troska na profilu „Fit Matki Wariatki”. Przyszedł czas na pato-fitness. Hello Zdrowie mówi temu nie!

Kasia Bigos trenerka

Ćwiczenia z hantlami – wypracuj smukłe ramiona

Kobieta ćwiczy

Oto 7 ćwiczeń, za które twój kręgosłup ci podziękuje. Wystarczy niewiele, by poczuć znaczną różnicę

Ćwiczenia na rozciąganie barków

Rozciąganie stawów barkowych – te ćwiczenia na pewno ci się przydadzą

7 najgorszych typów butów dla twoich stóp. Jakie obuwie może być niebezpieczne?

Kobieta popijająca winko

„Alkoholiczka, która pije wino albo piwo, twierdzi, że nie ma problemu”. Kobiecy alkoholizm

Smartfon a dolegliwości / istock

Smartfon a dolegliwości, które może wywołać. To nie tylko bezsenność

Kobieta ćwiczy

Dzień się dopiero rozpoczął, a ciebie już ktoś wyprowadził z równowagi? Poznaj 5 kroków, które pozwolą zapanować nad emocjami

brzuszki na piłce

Sposób na bolące lędźwie. Jak sobie ulżyć?

×